Hoofstad se ‘swart gat’ van vervoer

Windhoek se stedelike mobiliteitstelsel word beskryf as in ’n “swart gat” van min vertroue en swak prestasie, met kenners wat waarsku dat sonder beslissende, gekoördineerde optrede, die situasie vir duisende pendelaars sal aanhou versleg.

Dominic Wilhelm van die Global Trust Foundation het verlede week tydens ’n hoëvlak-vervoerbespreking gesê die hoofstad se uitdagings is egter nie uniek nie. Hy het gesê dit weerspieël ’n breër wêreldwye krisis in stede wat vinnig uitbrei.

Wilhelm het beklemtoon Windhoek se grootste struikelblok is nie finansiering of infrastruktuur nie, maar eerder die aftakeling van vertroue in die stelsel.

“Die manier waarop jy oor jou eie openbare vervoer of jou eie openbare mobiliteitstelsel praat, plaas jou in die swartgat-kwadrant,” het Wilhelm gesê, met verwysing na terugvoering van belanghebbendes wat deur ’n onlangse opname ingesamel is.

Hy het verduidelik stelsels wat gekenmerk word deur beide lae vertroue en lae prestasie kan nie doeltreffend funksioneer nie, en bygevoeg: “Niks kom lewend daaruit nie.”

Ten spyte van dié somber diagnose het Wilhelm opgemerk dat daar ’n sterk bereidwilligheid onder belanghebbendes is om op te tree.

“Die laaste ding wat jy gedoen het, is om op te gee. Die laaste ding wat jy is, is pessimisties, wat merkwaardig is," het hy gesê.

Vertroue in uitvoering bly egter kritiek laag. 

“Julle praat van die stelsel self asof dit nie in staat is om te lewer nie. Met ander woorde, daar is lae integriteit, baie praatjies en geen optrede nie.”

Wilhelm het aangevoer die heropbou van die stelsel vereis ’n verskuiwing in fokus na vertroue as die fondament van hervorming. 

“Vertroue is die onderliggende bate, nie geld nie, nie die gehalte van jou paaie nie, nie jou burgerlike infrastruktuur nie, maar vertroue is die onderliggende bate waarvan materiële sukses afhang,” het hy gesê.

Hy het na drie kernbeginsels verwys wat betroubaarheid bepaal: Integriteit, welwillendheid en vermoë. 

“Word dade met woorde versoenbaar, word besluite in openbare belang geneem en het instellings die vermoë om te lewer?” het hy gesê.

Volgens Wilhelm, as hierdie elemente teenwoordig is, ontstaan ​​vertroue natuurlik. 

“As ons hulle in mekaar vind, dan ontstaan ​​daardie ding waarna ons deur die eeue heen gesoek het, onvermydelik, en dit verander alles. Dit word vertroue genoem.”

Hy het die opvatting dat finansiering ’n beperking is, verder uitgedaag en na wêreldwye kapitaalmarkte gewys. 

“Daar is geen tekort aan kapitaal op die planeet nie. Dit is belêbare projekte wat skaars is. Nie die geld nie, dit is die vraag, nie die aanbod nie.”

In plaas van grootskaalse, langtermynplanne, het Wilhelm gevra vir eenvoudige, onmiddellike optrede om vordering te ontsluit. 

“Een sigbare gedeelde verbintenis tussen alle rolspelers, een gesamentlik ooreengekome korttermyn-optrede met genoemde eienaarskap en tydlyn en een koördineringsmeganisme,” het hy gesê. 

“Nie 27 nie, nie 10 nie, net een.”

Stad Windhoek (CoW) se strategiese uitvoerende beampte vir stedelike en vervoerbeplanning, Pierre van Rensburg, het die dringendheid van die krisis beaam en die daaglikse stryd waarmee pendelaars te kampe het, beklemtoon.

“Die uitdaging is nie teoreties nie, dit word beleef, werklik en meedoënloos, dag na dag,” het hy gesê.

Van Rensburg het ’n donker prentjie van die pendelaarervaring geskets en lang, onsekere reise beskryf wat voor sonsopkoms begin.

“Haar dag begin lank voor sonsopkoms, nie om voor te berei vir werk nie, maar om te veg vir toegang tot werk,” het hy gesê.

Volgens hom moet baie inwoners meeding om beperkte en onbetroubare vervoeropsies. 

“Sy moet probeer om ’n stampvol bus om 5:30 in die oggend te haal, of in ’n taxi vir plek skarrel, sonder waarborg van betroubaarheid of selfs beskikbaarheid.”

Die las duur voort na werk, met lang vertragings in die terugtog huis toe. 

“Na ’n volle dag van werk, staar sy dan dieselfde onsekerheid op die reis huis toe in die gesig, en kom 19:00 of selfs 19:30 eers weer by die huis,” het hy gesê.

Van Rensburg het beklemtoon sulke ervarings is nie geïsoleerd nie. 

“Dit is nie die uitsondering nie. Dit is die daaglikse ervaring van duisende pendelaars wie se ekonomiese deelname afhang van ’n stelsel wat hulle tans in die steek laat.”

Hy het gewaarsku dat sonder gekoördineerde ingrypings die situasie sal vererger namate verstedeliking versnel.

“Opeenhoping, ongelykheid en ondoeltreffendheid sal net vererger sonder beslissende en gekoördineerde optrede,” het hy gesê.

Beide sprekers het saamgestem die pad vorentoe lê in die omskakeling van voorneme in sigbare, praktiese optrede, met Wilhelm wat beklemtoon dat selfs ’n klein groepie betekenisvolle verandering kan aandryf. 

“Jy benodig net 3,5%,” het hy gesê. 

“As ons dit wat jy reeds weet in optrede kan omskakel, is daar ’n hoë vlak van waarskynlikheid dat jy die uitdaging die hoof sal bied.”

– [email protected]