Wat is die groot verskil?

Die Laeveld op sy beste
'n Storie skuil in die plekname van die omgewing en Kiepersol, Blyderivier, Lydensburg, Pelgrimsrus, God's Window, Burke's Potholes, Long Tom Pass praat uit die verlede met jou.
Yandi Du Plessis
Pedro Vorster – Binne ’n uur later van die Oliver Tambo Internasionale Lughawe in Suid-Afrika, duik die 40 sitplek-straler onder die lae wolke in om op Nelspruit Mpumalanga-lughawe te land. Die Krugerwildtuin skuur hier skouers met Mosambiek en Nelspruit, ook genoem Mbombela, lê aan die suidelike onderpunt van die wêreldbekende wildreservaat.

Op Johannesburg, ofte wel O.R. Tambo-lughawe, moet in transito gewag word vir die aansluitingsvlug na Nelspruit. Om te vlieg van Windhoek tot by die Mpumalanga-lughawe is deesdae ’n gerieflike, maar vreemde oefening met onvoorspelbare prysskommelings. Van die eerste kwotasie tot die finale e-kaartjie ry wipplank tussen drie pryse en met elke navraag verskil die kostes met oor die N$2 000!

Op O.R. Tambo is genoeg tyd om te kyk na ooreenkomste en verskille tussen ons en hulle. ’n Pa met drie tienerdogters loop verby. Hy orden sy kroos ernstig in die bespotte Gauteng-Afrikaans. Geklee in somersdrag: plakkies, kortbroek en T-hemp. Niks vreemd. Ons loop ook so rond.

Maar met die eerste oogopslag, toe die vliegtuig deur die vol wolke by Nelspruit daal, blink die plaasdamme en oral is daar tekens van water. In netjiese regiment staan rye advokado-, piesang-, koffie-, en bloubessieplantasies en lap die deinende groen landskap stuk vir stuk aanmekaar. Oor groot gebiede lê paalreguit denneboomwoude donker skadu’s neer langs graskoppies waaruit rotsplate elke nou en dan deurbreek.

Nelspruit lê meer suid van die Steenbokskeerkring as Rehoboth, maar al is die Basterdorp nader aan die ekwator, staan sy harde veld in kontras met die Laeveld-habitat. Ja, die Laeveld-wêreld is nat en vrugbaar. Hier groei alles hierbo genoem en selfs nog meer as wat jy verwag in die subtropiese klimaat. Die Krokodilrivier wat buite die stad verenig met die kleiner Nelspruitrivier, is nog nêrens in sig nie. Oor sy lengte kry die rivier baie name en vloei Suid-Afrika binne van Komatipoort op die Mosambiekse grens.

Behalwe die ooglopende lopende riviere, wat verskil nog? Baie, tog ook nie. Skielik staan daar in Nelspruit se botaniese tuin ’n paar lelies soos dié van Sanniespan, Maltahöhe, gekoester in die skadu van ’n inheemse Laeveld-boom.

AVONTUUR-ARENA VAN GRASKOP

Die Nelspruit-bevolking van sowat 110 000, is hoofsaaklik Christene. ’n Plaaslike pastoor reken daar is sowat 40 kerke en splinterdenominasies. Een daarvan wroeg nou nog oor die gevaarlike invloed van popmusiek op die jeug. Kletsrym is nog nie eens op hul agenda nie.

Sowat 110 km noord van Nelspruit oorlewe Graskop. Die effens verslete dorpie ly aan post-onafhanklikheidstres. Verbasend is die omgewing se paaie meerendeels slaggatvry.

By die Graskop Gorge Lift Co ruk die skielike duiselwekkende oostelike platorand jou tot stilstand. Die dramatiese uitsig is elke goeie agorafobiër se nagmerrie.

Voorheen was daar seker meer gras op die kop en water in die waterval. Vandag weerklink die gille van adrenalienverslaafdes teen die kranse. Van die waterval is daar ’n vryval wat die brawes, so word gesê, in drie sekondes versnel tot 140 km/h in ’n swaaiende boog. Een man se moed het hom begewe en hy het in vrees aanhoudend bly skree soos ’n honger kransvoël. Na hom het ’n jong vrou die vaartversnelling braaf trotseer en oorleef.

Met twee 120 m-foefieslaaidlyne (zip-line) heen en weer oor die ravyn van meer as 70 m diep kry avontuurlustiges oorgenoeg stimulasie om hulle van hul vreesloosheidskoors te genees.

Vir die banges is teenaan die kranse ’n glashysbak wat rustig 51 m daal deur prehistoriese geografiese lae tot op die bodem van die rivier. Hier op bedompige grond zero neem ’n goeie 600 m-plankwandelpad stappers kruis en dwars oor die rivier. Allerhande rare dinosourusse kon glo hier eens op ’n tyd voed op reusesampioene.

In vergelyking is ons Visrivier-afgronde nog redelik onaangeraak en kom goed klaar sonder sulke kommersiële “ontwikkeling”, of sê maar foefies.

GEWILDHEID BEDERF WILDPARK

Die Kruger Nasionale Park word druk besoek en akkommodasie is byna onbekombaar sonder ’n bespreking.

Dit, ten spyte van 12 hoofruskampe, boskampe en privaat kampe. Skukuza is die grootste kamp en spog met die wildste gholfbaan in Suid-Afrika, of liewer met wilde diere op die setperk.

Die norse houding van die kamppersoneel is tipies van lakse mense wat oorverseker is van ’n inkomste. Waarde vir geld is ’n totaal abstrakte konsep en hulle kan gerus kom kers opsteek by ons vriendelike kampmense.

Gou sien ons ’n horde impalas. Toe nog. Toe weer en meer. Die mooi bok is oorvolop en verskyn in alle snitte ook op mens en roofdier se spyskaart. ’n Trop buffels van maklik oor die 40 staan skielik die pad vol. Daar is soveel olifante te sien, besoekers is blasé en noem hulle laaste. Ons sien twee keer leeus so 100 m ver weg. ’n Verkyker is noodsaaklik of ’n kamera met lense so groot soos die eerste stadium van ’n maanvuurpyl.

’n Storie skuil in die plekname van die omgewing en Kiepersol, Blyderivier, Lydensburg, Pelgrimsrus, God’s Window, Burke’s Potholes, Long Tom Pass praat uit die verlede met jou.

Dan besef jy, daar is meer ooreenkomste tussen Namibiërs en Laevelders as bloot jukskei en trekkersbloed, maar omdat dit so naby aan die oppervlakte lê, gaan dit, soos die spoke van gister, ongesiens verby.

Kommentaar

Republikein 2024-04-16

Geen kommentaar is op hierdie artikel gelaat nie

Meld asseblief aan om kommentaar te lewer

Premier League: Chelsea 6 vs 0 Everton | Arsenal 0 vs 2 Aston Villa | West Ham 0 vs 2 Fulham | Liverpool 0 vs 1 Crystal Palace | Bournemouth 2 vs 2 Manchester United | Manchester City 5 vs 1 Luton Town | Brentford 2 vs 0 Sheffield United | Burnley 1 vs 1 Brighton | Nottingham Forest 2 vs 2 Wolves | Newcastle 4 vs 0 Tottenham Hotspur LaLiga: Osasuna 0 vs 1 Valencia | Real Sociedad 2 vs 2 Almería | Athletic Club 1 vs 1 Villarreal | Granada 2 vs 0 Deportivo Alaves | Las Palmas 0 vs 2 Sevilla | Cadiz 0 vs 1 Barcelona | Mallorca 0 vs 1 Real Madrid | Rayo Vallecano 0 vs 0 Getafe | Atletico Madrid 3 vs 1 Girona SerieA: Atalanta 2 vs 2 Hellas Verona | Fiorentina 1 vs 1 Genoa | Inter Milan 2 vs 2 Cagliari | Udinese 1 vs 1 AS Roma | Sassuolo 3 vs 3 AC Milan | Napoli 2 vs 2 Frosinone | Bologna 0 vs 0 Monza | Torino 0 vs 0 Juventus | Lecce 1 vs 0 Empoli European Championships Qualifying: Preston North End 0 vs 1 Norwich City | Bristol City 1 vs 1 Huddersfield Town | Swansea City 1 vs 0 Rotherham United | Hull City 3 vs 0 Queens Park Rangers | Sheffield Wednesday 1 vs 1 Stoke City | West Bromwich Albion 0 vs 1 Sunderland | Southampton 3 vs 2 Watford | Birmingham City 3 vs 0 Coventry City | Ipswich Town 1 vs 1 Middlesbrough | Millwall FC 3 vs 1 Cardiff City | Leeds United 0 vs 1 Blackburn Rovers English Championship: Preston North End 0 vs 1 Norwich City | Bristol City 1 vs 1 Huddersfield Town | Swansea City 1 vs 0 Rotherham United | Hull City 3 vs 0 Queens Park Rangers | Sheffield Wednesday 1 vs 1 Stoke City | West Bromwich Albion 0 vs 1 Sunderland | Southampton 3 vs 2 Watford | Birmingham City 3 vs 0 Coventry City | Ipswich Town 1 vs 1 Middlesbrough | Millwall FC 3 vs 1 Cardiff City | Leeds United 0 vs 1 Blackburn Rovers Katima Mulilo: 18° | 33° Rundu: 17° | 34° Eenhana: 23° | 35° Oshakati: 24° | 34° Ruacana: 23° | 36° Tsumeb: 19° | 32° Otjiwarongo: 17° | 32° Omaruru: 15° | 33° Windhoek: 13° | 29° Gobabis: 16° | 32° Henties Bay: 14° | 21° Wind speed: 22km/h, Wind direction: S, Low tide: 04:10, High tide: 10:17, Low Tide: 16:39, High tide: 23:27 Swakopmund: 15° | 16° Wind speed: 26km/h, Wind direction: SW, Low tide: 04:08, High tide: 10:15, Low Tide: 16:37, High tide: 23:25 Walvis Bay: 14° | 25° Wind speed: 31km/h, Wind direction: S, Low tide: 04:08, High tide: 10:14, Low Tide: 16:37, High tide: 23:24 Rehoboth: 13° | 31° Mariental: 14° | 30° Keetmanshoop: 16° | 30° Aranos: 16° | 32° Lüderitz: 13° | 28° Ariamsvlei: 16° | 30° Oranjemund: 13° | 23° Luanda: 26° | 29° Gaborone: 15° | 23° Lubumbashi: 15° | 25° Mbabane: 13° | 20° Maseru: 11° | 17° Antananarivo: 14° | 18° Lilongwe: 15° | 25° Maputo: 19° | 26° Windhoek: 13° | 29° Cape Town: 18° | 25° Durban: 18° | 25° Johannesburg: 13° | 21° Dar es Salaam: 23° | 25° Lusaka: 15° | 27° Harare: 13° | 26° Currency: GBP to NAD 23.61 | EUR to NAD 20.2 | CNY to NAD 2.63 | USD to NAD 19.03 | DZD to NAD 0.14 | AOA to NAD 0.02 | BWP to NAD 1.33 | EGP to NAD 0.38 | KES to NAD 0.14 | NGN to NAD 0.02 | ZMW to NAD 0.75 | ZWL to NAD 0.04 | BRL to NAD 3.65 | RUB to NAD 0.2 | INR to NAD 0.23 | USD to DZD 134.51 | USD to AOA 832.82 | USD to BWP 13.85 | USD to EGP 48.49 | USD to KES 131 | USD to NGN 1138.13 | USD to ZAR 19.03 | USD to ZMW 25.1 | USD to ZWL 321 | Stock Exchange: JSE All Share Index 72999.63 Down -2.04% | Namibian Stock Exchange (NSX) Overall Index 1520.5 Down -2.01% | Casablanca Stock Exchange (CSE) MASI 13362.33 Down -0.08% | Egyptian Exchange (EGX) 30 Index 29400.84 Down -0.73% | Botswana Stock Exchange (BSE) DCI Same 0 | NSX: MTC 7.75 SAME | Anirep 8.99 SAME | Capricorn Investment group 17.34 SAME | FirstRand Namibia Ltd 49 DOWN 0.50% | Letshego Holdings (Namibia) Ltd 4.1 UP 2.50% | Namibia Asset Management Ltd 0.7 SAME | Namibia Breweries Ltd 31.49 UP 0.03% | Nictus Holdings - Nam 2.22 SAME | Oryx Properties Ltd 12.1 UP 1.70% | Paratus Namibia Holdings 11.99 SAME | SBN Holdings 8.45 SAME | Trustco Group Holdings Ltd 0.48 SAME | B2Gold Corporation 47.34 DOWN 1.50% | Local Index closed 677.62 UP 0.12% | Overall Index closed 1534.6 DOWN 0.05% | Osino Resources Corp 19.47 DOWN 2.41% | Commodities: Gold US$ 2 388.73/OZ UP +0.28% | Copper US$ 4.28/lb DOWN -0.0153 | Zinc US$ 2 778.00/T UP 0.01% | Brent Crude Oil US$ 90.27/BBP DOWN -0.0051 | Platinum US$ 960.83/OZ DOWN -0.0117 Sport results: Premier League: Chelsea 6 vs 0 Everton | Arsenal 0 vs 2 Aston Villa | West Ham 0 vs 2 Fulham | Liverpool 0 vs 1 Crystal Palace | Bournemouth 2 vs 2 Manchester United | Manchester City 5 vs 1 Luton Town | Brentford 2 vs 0 Sheffield United | Burnley 1 vs 1 Brighton | Nottingham Forest 2 vs 2 Wolves | Newcastle 4 vs 0 Tottenham Hotspur LaLiga: Osasuna 0 vs 1 Valencia | Real Sociedad 2 vs 2 Almería | Athletic Club 1 vs 1 Villarreal | Granada 2 vs 0 Deportivo Alaves | Las Palmas 0 vs 2 Sevilla | Cadiz 0 vs 1 Barcelona | Mallorca 0 vs 1 Real Madrid | Rayo Vallecano 0 vs 0 Getafe | Atletico Madrid 3 vs 1 Girona SerieA: Atalanta 2 vs 2 Hellas Verona | Fiorentina 1 vs 1 Genoa | Inter Milan 2 vs 2 Cagliari | Udinese 1 vs 1 AS Roma | Sassuolo 3 vs 3 AC Milan | Napoli 2 vs 2 Frosinone | Bologna 0 vs 0 Monza | Torino 0 vs 0 Juventus | Lecce 1 vs 0 Empoli European Championships Qualifying: Preston North End 0 vs 1 Norwich City | Bristol City 1 vs 1 Huddersfield Town | Swansea City 1 vs 0 Rotherham United | Hull City 3 vs 0 Queens Park Rangers | Sheffield Wednesday 1 vs 1 Stoke City | West Bromwich Albion 0 vs 1 Sunderland | Southampton 3 vs 2 Watford | Birmingham City 3 vs 0 Coventry City | Ipswich Town 1 vs 1 Middlesbrough | Millwall FC 3 vs 1 Cardiff City | Leeds United 0 vs 1 Blackburn Rovers English Championship: Preston North End 0 vs 1 Norwich City | Bristol City 1 vs 1 Huddersfield Town | Swansea City 1 vs 0 Rotherham United | Hull City 3 vs 0 Queens Park Rangers | Sheffield Wednesday 1 vs 1 Stoke City | West Bromwich Albion 0 vs 1 Sunderland | Southampton 3 vs 2 Watford | Birmingham City 3 vs 0 Coventry City | Ipswich Town 1 vs 1 Middlesbrough | Millwall FC 3 vs 1 Cardiff City | Leeds United 0 vs 1 Blackburn Rovers Weather: Katima Mulilo: 18° | 33° Rundu: 17° | 34° Eenhana: 23° | 35° Oshakati: 24° | 34° Ruacana: 23° | 36° Tsumeb: 19° | 32° Otjiwarongo: 17° | 32° Omaruru: 15° | 33° Windhoek: 13° | 29° Gobabis: 16° | 32° Henties Bay: 14° | 21° Wind speed: 22km/h, Wind direction: S, Low tide: 04:10, High tide: 10:17, Low Tide: 16:39, High tide: 23:27 Swakopmund: 15° | 16° Wind speed: 26km/h, Wind direction: SW, Low tide: 04:08, High tide: 10:15, Low Tide: 16:37, High tide: 23:25 Walvis Bay: 14° | 25° Wind speed: 31km/h, Wind direction: S, Low tide: 04:08, High tide: 10:14, Low Tide: 16:37, High tide: 23:24 Rehoboth: 13° | 31° Mariental: 14° | 30° Keetmanshoop: 16° | 30° Aranos: 16° | 32° Lüderitz: 13° | 28° Ariamsvlei: 16° | 30° Oranjemund: 13° | 23° Luanda: 26° | 29° Gaborone: 15° | 23° Lubumbashi: 15° | 25° Mbabane: 13° | 20° Maseru: 11° | 17° Antananarivo: 14° | 18° Lilongwe: 15° | 25° Maputo: 19° | 26° Windhoek: 13° | 29° Cape Town: 18° | 25° Durban: 18° | 25° Johannesburg: 13° | 21° Dar es Salaam: 23° | 25° Lusaka: 15° | 27° Harare: 13° | 26° Economic Indicators: Currency: GBP to NAD 23.61 | EUR to NAD 20.2 | CNY to NAD 2.63 | USD to NAD 19.03 | DZD to NAD 0.14 | AOA to NAD 0.02 | BWP to NAD 1.33 | EGP to NAD 0.38 | KES to NAD 0.14 | NGN to NAD 0.02 | ZMW to NAD 0.75 | ZWL to NAD 0.04 | BRL to NAD 3.65 | RUB to NAD 0.2 | INR to NAD 0.23 | USD to DZD 134.51 | USD to AOA 832.82 | USD to BWP 13.85 | USD to EGP 48.49 | USD to KES 131 | USD to NGN 1138.13 | USD to ZAR 19.03 | USD to ZMW 25.1 | USD to ZWL 321 | Stock Exchange: JSE All Share Index 72999.63 Down -2.04% | Namibian Stock Exchange (NSX) Overall Index 1520.5 Down -2.01% | Casablanca Stock Exchange (CSE) MASI 13362.33 Down -0.08% | Egyptian Exchange (EGX) 30 Index 29400.84 Down -0.73% | Botswana Stock Exchange (BSE) DCI Same 0 | NSX: MTC 7.75 SAME | Anirep 8.99 SAME | Capricorn Investment group 17.34 SAME | FirstRand Namibia Ltd 49 DOWN 0.50% | Letshego Holdings (Namibia) Ltd 4.1 UP 2.50% | Namibia Asset Management Ltd 0.7 SAME | Namibia Breweries Ltd 31.49 UP 0.03% | Nictus Holdings - Nam 2.22 SAME | Oryx Properties Ltd 12.1 UP 1.70% | Paratus Namibia Holdings 11.99 SAME | SBN Holdings 8.45 SAME | Trustco Group Holdings Ltd 0.48 SAME | B2Gold Corporation 47.34 DOWN 1.50% | Local Index closed 677.62 UP 0.12% | Overall Index closed 1534.6 DOWN 0.05% | Osino Resources Corp 19.47 DOWN 2.41% | Commodities: Gold US$ 2 388.73/OZ UP +0.28% | Copper US$ 4.28/lb DOWN -0.0153 | Zinc US$ 2 778.00/T UP 0.01% | Brent Crude Oil US$ 90.27/BBP DOWN -0.0051 | Platinum US$ 960.83/OZ DOWN -0.0117