Aanlyn geweld teen vrouejoernaliste neem toe

’n Verslag deur UN Women en The Nerve belig die uitdagings waarmee vroue in die joernalistiek daagliks te kampe het, insluitend ernstige vorme van aanlyn geweld.

Die aantal polisieverklarings oor aanlyn geweld teen vrouejoernaliste het sedert 2020 verdubbel; een uit vier ly aan verwante angs en/of depressie.

Volgens die verslag “Tipping Point: Impact, Manifestations, and Remedies for Online Violence in the Age of AI” meld 12% van vroue-menseregteaktiviste, aktiviste, joernaliste, mediaprofessionele en ander vroue in die openbare sfeer dat persoonlike foto’s van hulle, insluitend intieme of seksuele inhoud – sonder hul toestemming gedeel is. Ses persent sê hulle was slagoffers van “deepfakes”, terwyl byna een uit drie ongevraagde seksuele toenaderings via digitale boodskappe ontvang het. Hierdie syfers is gebaseer op ’n wêreldwye opname van 641 vrouejoernaliste, menseregte-aktiviste en aktiviste in 119 lande, wat laat in 2025 uitgevoer is.

Gekoördineerde aanvalle op vroue lei tot selfsensuur.

“Die verslag wys dat sulke aanvalle dikwels doelbewus en gekoördineer is, daarop gemik om vroue in die openbare lewe stil te maak terwyl hul professionele geloofwaardigheid en persoonlike reputasie ondermyn word,” merk UN Women op.

Hierdie strategie blyk doeltreffend te wees: 41% van alle vroue wat ondervra is, het gesê dat hulle hulself op sosiale media sensureer om aanvalle te vermy, terwyl 19% berig het dat hulle ook in hul professionele aktiwiteite selfsensuur toepas weens aanlyn geweld.

Die situasie is selfs ernstiger vir vrouejoernaliste en mediaprofessionele: Volgens die verslag het 45% van hierdie groep gesê dat hulle in 2025 op sosiale media selfsensuur toegepas het – ’n toename van 50% sedert 2020 – en byna 22% het selfsensuur in hul werk gerapporteer. Terselfdertyd is vrouejoernaliste en mediawerkers wat slagoffers van aanlyn geweld is, meer geneig om regstappe te neem.

Die verslag het ’n toename in regstappe en meldings aan wetstoepassing onder vrouejoernaliste en mediawerkers aangeteken: In 2025 het hulle voorvalle van aanlyn geweld twee keer so dikwels (22%) as in 2020 (11%) by die polisie aangemeld. Byna 14% neem nou regstappe teen oortreders, medepligtiges of hul werkgewers, vergeleke met 8% in 2020.

Dit weerspieël, volgens UN Women, “’n groeiende bewustheid en ’n sterker druk vir aanspreeklikheid”.

GEWELD VEROORSAAK ANGS EN DEPRESSIE

“Hierdie geweld het ernstige gevolge vir vroue se gesondheid en welstand,” gaan die verslag voort.

Die verslag toon dat byna ’n kwart (24,7%) van die vrouejoernaliste en mediawerkers wat ondervra is, met angs of depressie gediagnoseer is wat verband hou met die aanlyn geweld wat hulle ervaar het. Byna 13% het berig dat hulle met posttraumatiese stresversteuring (PTSV) gediagnoseer is.

“KI maak misbruik makliker en skadeliker, en dit versnel die wegkalwing van regte wat moeisaam verwerf is in ’n konteks wat deur demokratiese agteruitgang en onderling gekoppelde vrouehaat gekenmerk word,” het Kalliopi Mingerou, direkteur van die afdeling vir die uitskakeling van geweld teen vroue by UN Women, gesê. “Dit is ons verantwoordelikheid om te verseker dat stelsels, wette en platforms met die dringendheid reageer wat hierdie krisis vereis.”

Net ’n paar jaar gelede was hierdie vorme van teistering relatief skaars, skryf Julie Posetti en Kaylee Williams in ’n kommentaar vir “The Nerve”, wat tot die studie bygedra het. Maar nou het dit die digitale landskap vir vroue in die openbare lewe begin definieer.

Posetti is direkteur van die Information Integrity Initiative by die digitale forensiese laboratorium “The Nerve”, gestig deur die Nobelprys vir Vrede-laureaat Maria Ressa. Williams is ’n senior navorser by die Information Integrity Initiative en ’n doktorale kandidaat aan Columbia-universiteit.

’N SIMPTOOM VAN OUTORITêRE MAG

“Die geskiedenis wys dat wanneer outoritêre mag posvat, vroue wat die waarheid teenoor mag spreek – van joernaliste tot menseregte-aktiviste tot politici – altyd onder die eerstes is wat in die openbaar aangeval, gediskrediteer en uit die openbare lewe gedruk word deur dié wat aan bewind is,” skryf Posetti en Williams. “Vandag word die outoritêre draaiboek ondersteun deur digitale infrastruktuur wat deur ’n klein, nie-verkose klas tegnologie-miljardêrs beheer word, van wie baie gebruikersveiligheid en privaatheid vir reusewinste en nabyheid aan outoritêre mag verruil het.”

Die afskrik-effek van hierdie geweld is bewys, en die skade is werklik. Die “Broligarchy” – ’n samesmelting van ultra-ryke tegnologie-broers en politieke oligarge wat met fassisme flankeer – het daartoe gelei dat die strategiese gebruik van aanlyn geweld teen vroue in die openbare lewe gedigitaliseer, geoutomatiseer en op ’n ongekende skaal en teen ’n ongekende tempo ontplooi word, volgens Posetti en Williams.

BEHOEFTE AAN KORPORATIEWE AANSPREEKLIKHEID EN REGULERING

Hulle noem as voorbeeld die geval toe Grok – Elon Musk se KI-kletsbot – gebruik is om X met “ontbloot”-foto’s van vroue en meisies te oorstroom.

Musk se aanvanklike reaksie, merk hulle op, was om lag-emoji’s te plaas. Toe Ashley St. Clair, die ma van een van Musk se kinders, wat herhaaldelik die teiken van naakuitbeeldings was, die verwydering van die foto’s geëis het – waarvan sommige op foto’s gebaseer was wat geneem is toe sy nog ’n minderjarige was – het haar versoeke onbeantwoord gebly.

“Wanneer dieselfde mans wat die wêreld se magtigste aanlyn platforms bestuur ook die gereedskap beheer wat gebruik word om vroue in die openbare lewe stil te maak en te marginaliseer, is die behoefte aan korporatiewe aanspreeklikheid, tesame met die afdwinging van doeltreffende regs- en regulatoriese remedies, dringender as ooit,” beklemtoon Posetti en Williams in “The Nerve”.

“Vroue in die openbare lewe is dikwels onder die eerstes wat geteiken word wanneer fassisme dreig, maar hulle is nooit die laastes nie.”