Leierskap vir leke – Mikrobestuur: Oor leiers en lyers

“Leierskap gaan nie daaroor om in beheer te wees nie. Dit gaan daaroor om vir diegene om te gee wat in jou beheer toevertrou is.” – Simon Sinek, skrywer en motiveringsprekerMikrobestuurders: Daardie kantoorspesie wat obsessief die werk van hul elke navolger lostorring en óórdoen. Admirale wat met penne (soos swaarde) gate in elke inset steek. Bevelvoerders wat in die puin van detail verdwyn en ’n marathon kafdraf om beuselagtighede te belig. Alomwetende langasems – vaardig, ervare en kundig soos geen voorganger of volgeling ooit durf wees nie. As hulle dit nie sélf doen nie, is dit nie reg gedoen nie. Verskeie studies bestaan oor hoe mikrobestuur as ’n bestuurstyl veel eerder oor lyding as leiding gaan. Nie net ontneem dit volgelinge van werkstevredenheid nie, studies het bevind dat daar ’n wesenlike statistiese verband tussen mikrobestuur en passiewe aggressie in die werksplek bestaan. Dis nie net werknemerbetrokkenheid wat teen die vloer vasduik nie, maar ook bemagtiging, innovering en produktiwiteit. Behalwe dat mikrobestuur in krisistye korttermynsukses teweeg kan bring, is daar min ander redes om positief oor dié styl te skryf. Die enigste langtermynsukses wat aan mikrobestuur toegeskryf kan word, is die gawe daarvan om werkers se moraal op die teerpad vas te trap en lae produktiwiteit te laat blom. Mikrobestuurders slaag met vlieënde vaandels daarin om werknemerbetrokkenheid te vernietig en vertroue te ondermyn. Hierdie aanvoerders is daarvan oortuig dat hulle ’n magtige pantservoertuig stuur, maar hul navolgers voel veel eerder vasgepen in ’n oorvol minibus, bereid om in volle vaart by die vensters uit te spring. Mikrobestuurders beskryf hulself as “hands-on”-leiers, maar staan blind vir die waarheid: Mikrobestuur is ’n bestuurstyl – nie ’n leierskapstyl nie. In sy wese, is dié styl die teenoorgestelde van bemagtigende leierskap. Leierskap behels om mense tot ’n gesamentlike doel te inspireer – ’n visionêre uitkyk waar volgelinge bemagtig word. Mikrobestuur daarenteen is ’n eenmanvertoning met handpoppe wat ná die spel ineenstort.Doeltreffende leiers besit die vermoë om hul verwagtinge duidelik aan hul navolgers te kommunikeer, take te delegeer en dan met vertroue toe te laat dat werkers opdragte uitvoer of projekte bestuur. Bemagtigende leiers besef dat volgelinge dóén, foute maak, doen, leer – herhaal. Dit beteken nie leiers laat werkers aan hul eie lot oor nie, wat weer die kern van die laissez faire-leierskapstyl is. Dit beteken dié leiers weet wanneer om in te tree, wanneer om terug te tree en wanneer om raad te gee. Waar mikrobestuurders op beheer fokus, sal leiers doelwitte en verwagtinge duidelik maak. Mikrobestuurders raak verlore in die detail eerder as die uitkomste; leiers moedig outonomie, innovering en verantwoordbaarheid aan. Mikrobestuurders vereis voortdurende terugvoering en toestemming; leiers monitor vordering deur belangstelling. Gesonde leierskap bou vertroue en selfvertroue in navolgers, mikrobestuur ondermyn dit en laat werkers hulpeloos en angstig. Vir leierskap-guru, Simon Sinek, is leierskap nie ’n posisie van mag nie, dis ’n verantwoordelikheid waar navolgers bemagtig word. Leierskap laat mense veilig voel – eerder as veroordeel of bestraf. Bemagtiging volg op vertroue, en selfverwesenlik volg op bemagtiging. Mikrobestuurders sê: Maak soos ek sê. Leiers sê: Hier is ’n kompas, kry ons daar. * Annemarie Schullenbach is ’n navorsings-, besigheids- en bemarkingskonsultant met ’n meestersgraad in besigheidsleierskap en veranderingsbestuur van die Namibië Universiteit vir Wetenskap en Tegnologie. Sy het meer as 20 jaar se professionele ondervinding in die private en openbare sektor, in leierskap, strategie en navorsingsbepaalde belangstellingsvelde.– anniedjv13@gmail.com* Beste lesers, keuring vir die publikasie van WhatsApp, briewe en alle ander lesersbydraes berus by Republikein. Klagtes oor die diens van private besighede word eers aan die onderneming vir reaksie voorgelê. Die menings van ons lesers en rubriekskrywers verteenwoordig nie noodwendig die standpunt van Republikein nie. Republikein is ’n lid van die Redakteursforum van Namibië (EFN) en onderskryf die etiese kode vir die Namibiese media soos toegepas deur die media-ombudsman.

Leierskap vir leke – Mikrobestuur: Oor leiers en lyers

Kommentaar

Republikein 2026-01-13

Meld asseblief aan om kommentaar te lewer

Leierskap vir leke – Mikrobestuur: Oor leiers en lyers

Kommentaar

Republikein 2026-01-13

Meld asseblief aan om kommentaar te lewer

Intekening vereis om toegang tot inhoud te kry. ×

MELD AAN

Advertensie

Intekening vereis om toegang tot inhoud te kry.