Net helfte van geboortes geregistreer

Ten spyte van jare se hervormings en verbeterings aan Namibië se burgerlike registrasiestelsels, het slegs 53% van kinders in die land geboortesertifikate, met landelike gemeenskappe wat steeds die grootste struikelblokke in die gesig staar.

Dit is gister tydens ’n werkwinkel vir die verifikasie van die strategiese plan vir burgerlike registrasie en noodsaaklike statistiek (CRVS), bekend gemaak, waar die Namibië Statistiekagentskap (NSA) se verteenwoordiger, Pauline Enkono, bevindinge oor tendense in geboorte- en sterfteregistrasie landswyd voorgelê het.

Volgens Enkono het streke soos Khomas en Erongo hoër getalle kinders met geboortesertifikate aangeteken, met Kavango-Wes met die laagste registrasievlakke.

Sy het gesê die registrasie van geboortes word steeds sterk deur lang reisafstande, swak padinfrastruktuur, armoede, ouers sonder dokumente, afwesige vaders, vaderskapgeskille en migrasie oor grense beïnvloed.

“Registrasie is dikwels reaktief wanneer dokumentasie benodig word vir skoolinskrywing, aansoeke om maatskaplike toelaes of vir onderhoudsdoeleindes,” het Enkono gesê.

Sy het verduidelik dat talle ouers kinders eers registreer wanneer amptelike dokumente later in hul lewe benodig word, eerder as kort ná geboorte.

Die bevindinge wat by die werkwinkel voorgelê is, het getoon die tydige registrasie van geboortes het van 53% in 2016 tot 61% in 2021 verbeter, maar amptenare het erken ’n groot persentasie geboortes word steeds laat geregistreer.

’n Dokument wat die CRVS-strategiese plan bevat en by die werkwinkel bespreek is, het getoon dat registrasievlakke vir streekgeboortes histories tussen 50% en 90% gewissel het, veral by landelike en nie-institusionele geboortes. 

Die dokument het verder struikelblokke soos lang afstande, lae geletterdheidsvlakke, taalprobleme en kulturele beperkings in die naamgewing van die kind geïdentifiseer.

In die strategiese dokument is ook voorgestel dat mobiele registrasiedienste na afgeleë gemeenskappe en skole uitgebrei word, terwyl aanlyn registrasiestelsels en koördinering tussen regeringsinstellings verbeter word.

Enkono het gesê landelike gemeenskappe word steeds oneweredig geraak omdat sommige dorpe slegs af en toe deur registrasiebeamptes besoek word.

“In sommige gebiede is daar dalk net een voertuig wat een keer per maand besoek aflê, wat toegang vir gesinne bemoeilik,” het sy opgemerk.

Terwyl die proses om geboortes te registreer stadig vorder, het die statistiek vir die registrasie van sterftes nasionaal beduidend beter vertoon. Volgens die voorlegging staan die registrasie van sterftes op 93%, terwyl tydige sterfteregistrasie konsekwent bo 99% gebly het. Volledige sterfteregistrasie het na bewering van 76% in 2018 tot 98% in 2021 verbeter.

Amptenare het egter gewaarsku daar is steeds uitdagings om die oorsake van dood akkuraat aan te teken, veral in landelike gebiede waar talle sterftes buite gesondheidsgeriewe plaasvind.

By die werkwinkel is ook kommer uitgespreek oor swak koördinering tussen gesondheidsinligtingstelsels en burgerlike registrasiedatabasisse, tekorte aan opgeleide personeel en vertragings in die verwerking van rekords.

Ten spyte van die uitdagings, het Enkono gesê Namibië het ’n “sterk regs- en institusionele fondament” vir hervormings in burgerlike registrasies gevestig, hoewel daar steeds gapings in die implementering daarvan bestaan.

Die stigter van Stratex Consulting, dr. Anton Olivier, wat ook die werkwinkel toegespreek het, het gesê die land se opgedateerde CRVS-strategie is daarop gemik om bestuur, digitale stelsels, mobiele registrasiedienste en koördinering tussen instellings te verbeter.

Hy het gesê behoorlike burgerlike registrasiestelsels is noodsaaklik vir nasionale beplanning, gesondheidsorg, onderwys en maatskaplike beskermingsprogramme.

“Daardie statistiek is deurslaggewend vir besluitneming,” het Olivier gesê.

– [email protected]