Kollig op GBV-geweld

’n Huwelik van ’n dekade het in vrees geëindig vir ’n vrou wat sê die man wat sy eens as haar eggenoot vertrou het, het die persoon geword vir wie sy die bangste is.Dit terwyl hul huwelik op die punt van egskeiding staan.Sy vertel haar verhaal anoniem uit vrees vir haar veiligheid. Dis ’n verhaal van herhaaldelike polisieverslae, beskermingsbevele, beweerde dreigemente en fisieke geweld, finansiële swaarkry en ’n stelsel wat volgens haar, haar van bakboord na stuurboord gestuur het. Haar verhaal kom terwyl Namibië steeds met ’n hoë voorkoms van geslagsgebaseerde geweld (GBV) worstel.Die ministerie van geslagsgelykheid en kinderwelsyn het tussen April 2024 en Februarie 2025 altesaam 4 405 voorvalle van GBV aangeteken, insluitend 1 345 voorvalle van verkragting.Agter dié statistieke skuil vroue soos sy – vroue wat geweld aanmeld, beskerming soek en probeer uit verhoudings ontsnap wat, volgens hulle, gevaarlik geword het.Sy beskryf ’n huwelik wat oor die jare agteruitgegaan het, te midde van bewerings van ontrouheid, konflik, intimidasie en geweld. Sy het die polisie se ingryping gesoek.Sy beskryf ’n voorval waarin sy beseer is en later hospitaal toe is, voordat sy na die polisiestasie teruggekeer het om die saak verder te neem. Daarna het die papierwerk, verklarings, hofverskynings, aansoeke om beskermingsbevele en nog ’n gewag gevolg, volgens die bron. En uiteindelik was daar nog ’n probleem: Die beskermingsbevel het verval voordat haar man dit kon onderteken.“Weer eens, ’n verklaring. Weer eens, hof toe gaan. En hulle gee my nog ’n datum,” sê sy.Vir ’n vrou wat reeds in vrees leef, het die herhalende proses nog ’n bron van angs geword. Sy sê sy is herhaaldelik tussen verskillende kantore gestuur terwyl sy probeer het om hulp te kry. Sy beskryf hoe sy in ’n stadium gefrustreerd geraak het dat sy amptenare gesmeek het om bloot die nodige vorms te voltooi. Die stelsel wat haar veilig moes laat voel, sê sy, het haar eerder uitgeput. Haar ervaring beklemtoon een van die moeilikste vrae oor beskermingsbevele: Wat gebeur nadat die bevel uitgereik is?’n Beskermingsbevel kan ’n belangrike wetlike beskermingsmaatreël bied, maar die doeltreffendheid daarvan hang af van afdwinging, tydige ingryping en die vermoë van slagoffers om toegang tot die polisie, howe en ondersteuningsdienste te verkry. Namibië beskik oor ’n regsraamwerk wat ontwerp is om vroue en mans teen huishoudelike geweld te beskerm, maar onlangse evaluerings dui steeds op leemtes in uitvoering, hulpbronne en toegang tot geregtigheid.Vir die vrou is daardie leemtes nie teoreties nie. Sy sê sy moes herhaaldelik reis, geld bestee wat sy nie kan bekostig nie en haar omstandighede oor en oor verduidelik. “Ek en my kinders het niks nie,” sê sy.Haar verhaal speel af teen die agtergrond van ’n wêreldprentjie wat al hoe somber word. Volgens die jongste ramings van die Verenigde Nasies (VN) is sowat 50 000 vroue en meisies in 2024 deur intieme lewensmaats of familielede doodgemaak. Dis ’n gemiddeld van 137 vroue en meisies per dag – ofte wel een elke 10 minute.Volgens VN Vroue het Afrika die hoogste streekkoers van vrouemoord (femisied) deur intieme vennote en familielede aangeteken, met ongeveer drie slagoffers per 100 000 vroue en meisies.Geweld kan toeneem deur middel van dreigemente, agtervolging, beherende gedrag, intimidasie en fisieke aanranding voordat dit dodelik word; dit maak elke dreigement wat deur ’n vrou aangemeld word, potensieel noemenswaardig.’n Man wat op borgtog vrygelaat is nadat hy na bewering ’n swanger tiener in September 2023 in Okahandja doodgemaak het, is glo beveel om nie naby die slagoffer se familie te kom nie. Volgens inligting wat aan Republikein verskaf is, het hy nietemin glo teruggekeer om familielede te dreig. Hulle het na bewering die owerhede in kennis gestel. Die familie beweer egter niks is aan die saak gedoen nie.Dié bewerings laat egter ’n kritieke kwessie ontstaan oor die doel van borgtogvoorwaardes en beskermingsmaatreëls. Die VN se bevolkingsfonds sê byna een uit elke drie Namibiese vroue het al geweld deur ’n intieme lewensmaat ervaar. Die fonds skat dat geslagsgebaseerde geweld ’n beduidende ekonomiese las op die land plaas, insluitend die koste vir openbare dienste en verlore produktiwiteit.Vir Namibië is die syfers nie bloot statistieke nie. Dit gaan oor vroue wat werk, besighede bestuur, kinders grootmaak en tot huishoudings bydra, terwyl sommige met die voortdurende vrees saamleef dat die persoon naaste aan hulle hul grootste bedreiging kan word.Maar sy het besef dat egskeiding nie outomaties ’n einde aan die gevolge van die verhouding bring nie. Sy sê sy was bekommerd oor wat met haar kinders sou gebeur, terwyl sy ook finansieel moes oorleef.Sy sê sy het inkomste verloor en is gedwing om geld te bestee om tussen instellings te reis terwyl sy hulp soek. Haar grootste vrees is egter nie geld nie – dit is wat volgende kan gebeur.“As hy die punt bereik het waar hy bereid is om so met my te praat, wat gaan hy volgende doen?” vra sy. Maar as ’n slagoffer herhaaldelik na die hof moet terugkeer nadat die bevel verstryk het, herhaaldelik haar omstandighede moet verduidelik en herhaaldelik moet probeer om die persoon vir wie sy bang is, op te spoor, begin die las van beskerming van die staat na die slagoffer verskuif.“As dit met my kan gebeur, kan dit met my dogter gebeur,” sê sy; daardie vrees is die rede waarom sy steeds hulp soek. Sy sê sy wil hê diegene wat met haar saak werk, moet verstaan dat die kwessie groter is as bloot om ’n beskermingsbevel te verkry. Haar verhaal beklemtoon ook die sielkundige impak van langdurige blootstelling aan geweld.Sy praat openlik oor vorige ervarings van seksuele geweld en afknouery en sê dat die opgehoopte druk uiteindelik sy tol geëis het. Die gevolge kan slagoffers tot in hul werkplekke, besighede, huise, finansies, verhoudings en geesteswelstand volg. En kinders kan indirekte slagoffers van die onstabiliteit en vrees van huishoudelike geweld word.– aurelia@nmh-hub.com.na

Kollig op GBV-geweld

Kommentaar

Republikein 2026-08-17

Meld asseblief aan om kommentaar te lewer

Kollig op GBV-geweld

Kommentaar

Republikein 2026-08-17

Meld asseblief aan om kommentaar te lewer

Intekening vereis om toegang tot inhoud te kry. ×

MELD AAN

Advertensie

Intekening vereis om toegang tot inhoud te kry.