606 000 landsburgers noem informele nedersettings huis

Meer as 600 000 Namibiërs woon in informele nedersettings, ’n verstommende 41,6% van die land se stedelike bevolking.

Dit volgens die basislynverslag oor Namibië se informele nedersettings, wat in Julie 2025 vrygestel is. 

Die verslag identifiseer 606 000 mense wat in geïmproviseerde behuisingstrukture in 563 informele nedersettings landswyd woon. Dit toon dat slegs 144 van 563 informele nedersettings formeel geproklameer is, wat dringende vrae laat ontstaan oor vertragings met grondhervorming en munisipale aanspreeklikheid.

Dit is die eerste keer dat Namibië ’n geïntegreerde nasionale dataverslag oor die omvang van sy stedelike behuisingskrisis saamgestel het.

Dié bevindinge onthul die diepte van ’n krisis wat geleidelik uitgebrei het saam met vinnige verstedeliking, en met die lewering van nutsdienste en bekostigbare behuising wat nie tred hou nie. 

Die statistikus-generaal, Alex Shimuafeni, het die verslag as ’n keerpunt vir bewysgebaseerde stedelike beplanning beskryf. 

“Hierdie basislynverslag is ’n belangrike mylpaal in die versterking van die nasionale statistiese stelsel en die verbetering van bewysgebaseerde beplanning in die stedelike ontwikkelingsektor,” skryf hy.

Shimuafeni beklemtoon dat die data nie bloot as syfers beskou moet word nie, maar as ’n beplanningsinstrument. 

“Akkurate, tydige en betroubare data bly die hoeksteen van doeltreffende beleidsformulering en -implementering.”

Die basislyn integreer behuisingsinligting van al 57 plaaslike owerhede onder die Namibiese inligtingstelsel vir behuising, wat definisies en nedersettingsklassifikasies standaardiseer wat voorheen gefragmenteerd tussen instellings was.

Jare lank het beleidmakers en munisipaliteite met teenstrydige syfers gewerk, wat grondbeplanning en die uitbreiding van infrastruktuur bemoeilik het. 

Die vrystelling van Julie 2025 vestig nou ’n geverifieerde maatstaf waarteen behuisingsingrypings onder die nasionale behuisingsbeleid gemeet kan word. 

Die verslag dokumenteer informele nedersettings in elke streek en beklemtoon dat die krisis nie tot groot stedelike sentrums beperk is nie, maar ’n strukturele kenmerk van Namibië se stedelike groei is.

Stedelike migrasie, werkloosheid en beperkte toegang tot bekostigbare formele behuising het duisende mense na informele nedersettings aan die buitewyke van dorpe gedryf; talle sonder veilige verblyfreg, drinkbare water, sanitasie of elektrisiteit.

Shimuafeni beklemtoon die verantwoordelikheid van instellings om op die bevindinge te reageer. 

“Die insigte wat in hierdie verslag aangebied word, bied ’n geloofwaardige verwysingspunt vanwaar die regering en rolspelers vordering kan monitor en doelgerigte ingrypings kan ontwerp.”

Die omvang van die krisis is polities en ekonomies beduidend. Byna die helfte van Namibië se stedelike inwoners woon nou buite formele behuisingsraamwerke, ’n statistiek wat waarskynlik die druk op die regering sal vererger om die prosesse vir die lewering van nutsdienste en dorpsproklamasie te versnel.

Die verslag plaas die deursigtigheid van data as kern tot verantwoordbaarheid. 

“Dit is die plig van alle rolspelers om hierdie statistiese insigte in praktiese en volhoubare oplossings te omskep,” sê Shimuafeni.

Die voorsiening van behuising is lank reeds een van Namibië se mees omstrede sosioëkonomiese uitdagings, veral namate stedelike bevolkings aanhou groei.

Met die vrystelling van die verslag het die land nou vir die eerste keer ’n omvattende statistiese kaart van sy informele nedersettings en ’n meetbare basis waarteen toekomstige vordering, of mislukkings, beoordeel kan word.

– [email protected]