Onderwyser kry byna N$1 miljoen ná ‘onbillike’ ontslag

’n Voormalige onderwyser van Noordgrens Sekondêre Skool by Rundu wat ontslaan is weens wangedrag en omdat hy na bewering ’n leerling streepsuiker gegee het, het sy ontslag suksesvol betwis

Die arbeidsarbiter Aldrin Munembo het op 15 Maart beslis dat Hendrick Bronner se afdanking prosedureel onbillik was. Hy het gelas dat die skool aan die voormalige onderwyser net meer as N$977 000 vir verlore verdienste en ander opgehoopte voordele moet betaal, insluitend skeidingsvergoeding.

Bronner, wat sedert 2003 by die skool onderrig gegee het, is in Oktober 2022 ontslaan ná bewerings dat hy ’n leerling geslaan het, asook oor wangedrag wat terugdateer na 2020.

Die voorval het na bewering in die klas plaasgevind toe die leerling, toe in graad 9, Bronner tydens ’n aardrykskundeles genader het.

Hy het haar na bewering een keer op die rug en een keer op die boude geslaan, volgens getuienis wat by ’n verhoor gelewer is. Klasmaats het die weergawe by die dissiplinêre verhoor ondersteun, met die leerling wat gesê het sy was ontsteld.

Bronner het in Oktober 2020 ’n mondelinge waarskuwing ontvang, geldig vir ses maande en is uit sy pos as vlugbalafrigter verwyder. Hierdie waarskuwing is aangeteken en deur skoolowerhede erken. In Augustus 2022, meer as ’n jaar later, het die ministerie van onderwys egter vir Bronner formeel op dieselfde saak aangekla, wat gelei het tot ’n dissiplinêre verhoor op 20 Oktober 2022 en sy uiteindelike afdanking.

DUBBELE STRAF

Bronner het teen die ontslag by die kantoor van die arbeidskommissaris geappelleer en aangevoer dat die dissiplinêre proses foutief was.

Volgens Munembo se arbitrasiebeslissing het “die optrede van die respondent onbillike prosedures en onbillike arbeidspraktyke, asook dubbele straf behels.” Munembo het opgemerk dat Bronner reeds vroeër ’n mondelinge waarskuwing vir dieselfde voorval ontvang het, maar in 2022 weer op dieselfde bewerings aangekla is sonder nuwe bewyse wat ’n vars dissiplinêre optrede regverdig. “Eenvoudig gestel, die beginsel van dubbele straf hou voor dat dit in die werksomgewing onbillik is dat ’n werknemer aan twee verskillende dissiplinêre maatreëls onderwerp word met betrekking tot dieselfde oortreding,” het Munembo verduidelik.

Die beslissing het ook verskeie prosedurele onreëlmatighede uitgelig in die manier waarop die dissiplinêre proses hanteer is.

Munembo het bevind dat die dissiplinêre komitee versuim het om die volle openbaarmaking van die voorlopige ondersoekverslag toe te laat en nie nakoming van die staatsdienspersoneelreëls verseker het nie.

Die arbiter het daarop gewys dat kritieke dokumente en die verwysingsraamwerk nie voldoende aan Bronner of sy verteenwoordiger voor die verhoor verskaf is nie, wat sy vermoë om vir sy verdediging voor te berei, beperk het.

Munembo het verder aangedui dat die dissiplinêre komitee voorlopige besware wat deur Bronner se regspan geopper is, geïgnoreer het.

Die arbiter het waargeneem dat die voorsitter van die dissiplinêre verhoor nie oor kernprosedurele kwessies beslis het toe dit geopper is nie, wat die integriteit van die proses verder ondermyn het. Munembo het ook ’n vertraging van twee jaar tussen die beweerde voorval en die verhoor gekritiseer en beslis dat dit nie aan ’n billike en tydige proses voldoen het nie. Hoewel bewyse voorgehou is om die bewerings te staaf, insluitend verklarings van die leerling en getuies, het die arbiter beslis dat prosedurele gebreke die ontslag onbillik gemaak het.

TERUGBETALING IN APRIL

Volgens die beslissing is Bronner geregtig op vergoeding in plaas van verlore verdienste, insluitend sy agterstallige salaris van N$27 877.24 per maand vanaf sy ontslag tot 25 Maart, wat in totaal net meer as N$836 000 beloop.

Hy is ook geregtig op skeidingsvergoeding van een week se salaris per diensjaar vir sy 22 jaar diens, wat op meer as N$141 000 te staan kom.

Die regering moet ook alle uitstaande pensioenbydraes en opgehoopte aftreevoordele betaal.

Die totale bedrag wat aan Bronner verskuldig is, is N$977 858.69, wat op of voor 30 April betaal moet word.

Die arbiter het erken dat heraanstelling moontlik nie meer uitvoerbaar is nie, aangesien Bronner in Januarie die aftree-ouderdom van 60 bereik het.

“’n Tydperk van drie jaar het verloop, wat tot onreg teenoor beide die werkgewer en die ander persoon wat moontlik in die aansoeker se pos aangestel is, kan lei,” het Munembo gesê.

– [email protected]