Zaamwani appelleer teen fosfaat-goedkeuring

Die minister van landbou, visserye, water en grondhervorming, Inge Zaamwani, het ’n amptelike appèl teen ’n omgewingsklaringsertifikaat (ECC) ingedien, wat aan Namibian Marine Phosphate (NMP) se Sandpiper-projek toegestaan is. Sy voer aan die maatskappy het ’n statutêre sperdatum misgeloop en dat haar ministerie uit konsultasies uitgesluit is, toegang tot verslae geweier is en verhinder is om kommentaar op belangrike omgewingsinligting te lewer.Die omgewingskommissaris in die ministerie van die omgewing, bosbou en toerisme (MEFT), Timoteus Mufeti, het die ECC op 5 Augustus vanjaar toegestaan.Zaamwani, wat sê sy het op 7 Augustus via sosiale media van die besluit verneem, het teen Mufeti se besluit in ’n regsbrief van 21 Augustus aan die omgewingsminister, Indileni Daniel, geappelleer.Sandpiper se mynlisensie ML170 is op 26 Julie 2011 toegestaan, terwyl die wet op omgewingsbestuur op 6 Februarie 2012 in werking getree het, lui die appèldokument.Zaamwani wil hê ECC 2503102 moet tersyde gestel word en dat NMP se aansoek van die hand gewys word.Sy het ook gevra dat die ECC hangende die appèl opgeskort word en bevraagteken of NMP afsonderlike toestemming verkry het om bedrywighede uit te voer wat met visserye kan inmeng.Zaamwani het aangevoer NMP moes teen 5 Februarie 2013 vir omgewingsklaring aansoek doen of ’n verlenging versoek, maar nie een van die twee is gedoen nie.“Die tweede respondent [NMP] het nie teen 5 Februarie 2013 aansoek gedoen vir die toekenning van ’n omgewingsklaringsertifikaat nie en het ook nie aansoek gedoen vir die verlenging van die eenjaar-tydperk soos beoog deur Artikel 57(1) van die wet nie,” lui haar appèldokument.Zaamwani voer aan die betrokke magtiging het gevolglik deur die werking van die reg verval.“Daar was dus geen grondslag vir die eerste respondent [Mufeti] om ’n aansoek deur die tweede respondent vir ’n omgewingsklaringsertifikaat te oorweeg en toe te staan nie,” lui die dokument.NMP het vroeër in September 2016 die goedkeuring ontvang, maar die omgewingsminister het dit in November 2016 tersyde gestel en verdere konsultasies gelas.Die omgewingsministerie se woordvoerder, Vilho Hangula, het gister bevestig die ministerie het die appèl van die landbouministerie ontvang. “Ons kan nie veel sê nie,” het Hangula bygevoeg.‘GEEN KONSULTASIE’Zaamwani beweer Mufeti het versuim om die ministerie wat vir visserye en mariene hulpbronne verantwoordelik is, te raadpleeg toe daar besluit is of ’n omgewingsbeoordeling vereis word en toe die omvang, prosedures en metodes daarvan bepaal is.Volgens die appèldokument het hy Artikels 33, 35 en 44 van die wet op omgewingsbestuur en Artikel 18 van die Grondwet geskend.“Die eerste respondent se besluitnemingsproses met betrekking tot die tweede respondent se aansoek om ’n omgewingsklaringsertifikaat is nietig ab initio weens die gebrek aan nakoming van die konsultasievereistes wat deur die wet voorgeskryf word.”Mufeti het na bewering ook versuim om Zaamwani van ’n openbare verhoor in kennis te stel.“Die eerste respondent het gefouteer en/of homself verkeerd gelei, sowel in reg as in feit, deur glad nie kennis van die openbare verhoor aan die appellant te gee nie,” lui die dokumente.Die destydse ministerie van visserye en mariene hulpbronne het in Februarie 2023 kommentaar gelewer op NMP se omgewingsimpakstudie en -bestuursplan van Oktober 2022. Zaamwani beweer dat die respondente daaropvolgende verslae gedateer 3 Maart en 30 Julie 2023 nie vir verdere kommentaar bekend gemaak het nie.“Die finale EMP-verslag is gedateer Junie 2024. Hierdie verslag is nooit deur die eerste en/of tweede respondente aan die appellant vir kommentaar verskaf nie.”Zaamwani betwis ook voorwaardes wat vereis dat NMP eers ná die ontvangs van goedkeuring ’n volledige omgewingsbasislyn moet vestig, nuwe opnames moet doen, impakdrempels moet bepaal en reaksies op oortredings moet formuleer.“Die vae, teenstrydige en onwettige voorwaardes kan nie die gebreke in die beoordeling en besluit herstel nie. “Hulle toon eerder die eerste respondent het nie die ondersoeke voltooi wat vir ’n wettige toekenning nodig is nie.”ZAAMWANI STEUN CNFADie omgewingsministerie is ook ingelig dat Zaamwani ’n aansoek deur die Konfederasie van Namibiese Visseryeverenigings (CNFA) ondersteun om NMP se goedkeuring op te skort totdat hul appèlle beslis is. Die konfederasie het op 12 Augustus geappelleer en die volgende dag vir opskorting aansoek gedoen.“Daardie ondersteuning is gerig op die behoud van die status quo en die praktiese doeltreffendheid van die hangende appèlle,” het die prokureur-generaal se kantoor in ’n brief van 1 September aan Daniel gesê.Die brief het gewaarsku dat baggerwerk op die seebodem onomkeerbare skade aan mariene habitatte binne ’n aktiewe visserygebied kan veroorsaak.“Indien bedrywighede begin voordat die appèlle afgehandel is, kan die gevolglike impak daarvan op die seebodem, mariene lewende hulpbronne en visserye moeilik of onmoontlik wees om om te keer en die appèlle kan betekenisloos gemaak word,” lui die brief.Zaamwani het afsonderlik by die ministerie van myne, energie en nywerheidsontwikkeling en die mynboukommissaris navraag gedoen of NMP toestemming ingevolge Artikel 52(1)(f) van die wet op minerale verkry het, wat mynbedrywighede verbied wat met visvang of mariene navigasie inmeng sonder vooraf ministeriële goedkeuring.“Ons kliënt is, as ’n feitlike saak, ingelig dat NMP nóg aansoek gedoen het nóg toestemming ingevolge artikel 52(1)(f) verkry het,” het die kantoor van die prokureur-generaal gesê.Zaamwani wil bevestiging hê dat geen aansoek ontvang en geen toestemming toegestaan is nie. Indien een van die twee wel bestaan, wil sy hê die dokumente moet onmiddellik bekend gemaak word. Die prokureur-generaal, Festus Mbandeka, het die myne-ministerie tot gister gegee om te reageer.NMP se beoordeling van Oktober 2022 erken dat bodemtreilvisvang in dele van ML170 plaasvind en die voorgestelde baggerwerk bedryfs- en kumulatiewe gevolge op die visserybedryf sou hê.Daniel moet beide Zaamwani se appèl, wat daarop gemik is om die goedkeuring tersyde te laat stel en die visserybedryf se aansoek om dit hangende die appèl op te skort, beslis. Die wet op omgewingsbestuur bemagtig Daniel om Mufeti se besluit te hersien en te bepaal of die goedkeuring intussen van krag moet bly.– wonder@nmh-hub.com.na

Zaamwani appelleer teen fosfaat-goedkeuring

Kommentaar

Republikein 2026-09-04

Meld asseblief aan om kommentaar te lewer

Zaamwani appelleer teen fosfaat-goedkeuring

Kommentaar

Republikein 2026-09-04

Meld asseblief aan om kommentaar te lewer

Intekening vereis om toegang tot inhoud te kry. ×

MELD AAN

Advertensie

Intekening vereis om toegang tot inhoud te kry.