'Spesiale agente' betrek by kaktusoorlog

Insekte is voorvegters

04 September 2019 | Omgewing
Tanja Bause



Vir die eerste keer in 30 jaar is twee inseksoorte in Windhoek vrygelaat met die doel om twee van die ergste indringerkaktusse te verminder.

Indringerkaktusse is die ergste onkruid in Namibië. Nie een daarvan is inheems nie en is van Noord- of Suid-Amerika ingebring.

Kaktusse het nie baie aandag of water nodig nie en groei maklik. Die plante is oraloor die land versprei. Dit skep 'n groot probleem omdat dit inheemse plante en diere bedreig. Die grond waarop dit groei, verloor waarde en diere kan nie meer op die grond wei nie, want hulle word deur die dorings beseer.

Me. Gunhild Voigts, stigter van die veldtog Cactus Clean-Up, verwyder sedert 2016 saam met vrywilligers die kaktusse in Windhoek. Twee van die ergste indringers in en om die hoof­stad is die kabelturksvy (Cylindropuntia imbricata) en die ­slangkopturksvy (Harrisia-pomanensis). Daar is nou nuwe wapens teen die indringers: Die cochenille-insek (­Dactylopius opuntiae) vir die kabelturksvy en die wolluis (Hypogeococcus festerianus) vir die slangkopturksvy.

Dié biologiese beheer-agente word deur die Biobeheerkomitee in samewerking met die Namibiese Kamer van Omgewing (NCE) en die Plantkundige Vereniging (BotSoc) bestuur.

Die insekte voed net op dié kaktusse en maak dit stadigaan dood.

Wanneer die kaktusse vrek, vrek die insekte. Navorsing in Australië en ­Suid-Afrika het bewys die insekte is gasheer­spesifiek, en het met groot sukses die indringerkaktusse in daardie lande beheer.

Dr. Iain Paterson van die sentrum vir biologiese beheer by die Rhodes-­universiteit in Suid-Afrika het die insekte met die toestemming van die ministerie van landbou, water en bosbou op 22 Augustus by die ­Avisdam en naby die Waldorf-skool in Windhoek vrygelaat.

“Ons weet dat die agente veilig is en slegs die kaktusse sal doodmaak, maar dit sal tyd vat en ons moet geduldig wees. Dit sal seker vyf jaar vat vir die kabelturksvy om te vrek. Die ­kaktusse sal nooit heeltemal uitgeroei word nie. Daar sal altyd 'n paar plante oor wees waarop die insekte sal voortbestaan. Sodra die ­kaktusse meer word, sal die insekte ook, en dus die kaktusgetalle beheer,” het Paterson gesê.

Dit is die eerste keer in 30 jaar dat insekte as biologiese beheer-agente in Namibië vrygelaat is.

“Dit is 'n beduidende stap en hopelik sal ander biologiese beheer-agente vir baie ander probleem-indringer­plante in die land oorweeg word. Dit is 'n omgewingsvriendelike, effektiewe en volhoubare metode.”

Cactus Clean-Up gaan intussen voort om die kaktusse met die hand uit te haal, volgens Voigts.

“Ons kan nie nou ophou nie. Daar is 23 verskillende ­indringerkaktusse in en om Windhoek geïdentifiseer. Die insekte bekamp nou eers die twee grootste sondaars en ons help hulle. Binnekort sal nog wolluise vir die bekamping van die suurturksvy (Opuntia stricta) vrygelaat word.”

Daar is 120 en 150 hope ­ontwortelde kaktusse in Windhoek.

“Al die sade is verwyder en verbrand sodat dit nie kan versprei nie. Ons hoop as die reën kom, sal die hope in kompos omskep word. Ons moet ook gedurig die plekke monitor wat ons klaar skoongemaak het, omdat die kaktusse weer kan versprei uit 'n klein stukkie wat agtergebly het.”

[email protected]

Soortgelyk

 

Meegesleurde Okahandja-vrou steeds soek

1 uur gelede |

Elvira Hattingh - Die 42-jarige vrou wat gisteroggend deur die water meegesleur is toe sy en twee ander mense die Okahandjarivier te voet wou oorsteek,...

Hardap kry 19 Mm³ water sedert Maandag

1 uur gelede | Omgewing

Elvira Hattingh - Sedert die afgelope Maandag het die Hardapdam ’n reusehoeveelheid water bygekry, naamlik 19,523 Mm³ (miljoen kubieke meter). Die dam is nou 27,2%...

Nóg twee kietsies kry nekbande

3 ure gelede | Omgewing

Nóg twee swartpootwildekatte is in die vroeë oggendure met nekbande toegerus. Prof. Morgan Hauptfleisch en sy span van die Black-Footed Cat Working Group is tans...

Okahandja-kleinhoewe oorstroom weer

13 ure gelede | Weer

Elvira Hattingh - Terwyl die polisie gistermiddag bevestig het ‘n vrou is nog soek nadat die Okahandjarivier haar vroeg gisteroggend meegesleur het, was ‘n kleinhoewe-eienaar...

Geingob stil oor kleiner kabinet

13 ure gelede | Regering

Denver Kisting – Ten spyte van die groot gewag daaroor in sy Oujaarsrede weet Namibiërs nog nie hoe groot pres. Hage Geingob se verkleinde kabinet...

Eerste swartpootwildekat kry nekband

13 ure gelede | Omgewing

Francoise Steynberg - Daar is geskiedenis gemaak toe Namibië se eerste swartpootwildekat vandeesweek met 'n nekband toegerus is. "Om die klein katjies op te spoor,...

Weer vir 27 Februarie 2020

13 ure gelede | Weer

WEERWAAK: Verspreide donderbuie sal oor die noordelike streke en Omaheke- en Khomasstreek voortduur waar kitsvloede verwag word. Die nodige voorsorgmaatreëls moet getref word. BINNELAND: Gedeeltelik...

Drie stroop glo renoster in Etosha

13 ure gelede | Misdaad

Francoise Steynberg - Nege verdagtes is verlede week in verband met renosterstropery of -horingsmokkelary in hegtenis geneem. Vanaf 17 tot 23 Februarie is beslag op...

Droogte: Baie boere wurg nog

13 ure gelede | Landbou

Ronelle Rademeyer - Foto’s van vol riviere, opgaardamme waarvan die vlakke styg en panne water langs die pad en in die veld het die afgelope...