Olufuko 'n ‘ontkleedansery’

'Onregmatig, ongrondwetlik'

11 October 2019 | Howe
Jana-Mari Smith – Namibië se regering, die voormalige staatshoof Sam Nujoma en twee tradisionele owerhede bestry ‘n regsgeding om die Olufuko-kulturele fees te verbied.

Volgens mnr. Phil ya Nangoloh, NamRights se uitvoerende direkteur, is dié praktyk ’n tentoonstelling van jong meisies wat hul waardigheid en menseregte skend.

Dít is die argumente wat in sy organisasie se eedsverklaring aangevoer is wat in Julie vanjaar, ‘n maand voor die fees, ingedien is.

Die menseregteorganisasie sê die fees, wat in 2012 weer herleef het, is ‘n vroulike seksuele inisiasieritueel en ‘n skadelike tradisionele praktyk wat 80 jaar gelede in die land gestaak is.

Hy sê ook wat meisies jonger as 18 jaar betref, is die fees onwettig én ongrondwetlik en behoort verbied te word.

In 2012 het Ya Nangoloh ‘n verklaring uitgereik waarin hy gesê het die fees is diskriminerend, verneder meisies en strook nie met Namibiese wette nie.

In Oktober verlede jaar het hy gesê die fees is niks minder nie as ‘n ontkleedans waartydens jong meisies aan mans blootgestel word. Hy het bygevoeg dit bevorder partriargie en die ondrukking van vroue.

Ya Nangoloh sê die fees is in kontras met Namibië se kontemporêre, burgerlike, kulturele, politieke en maatskaplike gebruike en praktyke, en is ’n parade van arm, kaalbors meisies in die openbaar sonder hul toestemming.

NamRights het die regering toe gewaarsku hy sal binne drie maande regstappe doen as meisies jonger as 18 nie verbied word om aan die fees deel te neem nie.

In Julie het die organisasie in hul verklaring gevra die hof moet die fees as ‘n “skending van verskeie menseregte van jong meisies en vroue” verklaar.

Hy sê kinders so jonk as 12 word vir “’n huwelik, seks en kinders baar” aangebied.

Van die 19 respondente wat in die regsgeding gelys word, het net die eerste vier dit teengestaan.

Dit sluit mnr. Sam Nujoma as vierde respondent, die Namibiese regering as eerste en die Ombalantu- en Ombadja-tradisionele owerhede as onderskeidelik tweede en derde respondente in.

Nujoma is die fees se beskermheer en het vanjaar s’n amptelik geopen.

Die oorblywende respondente sluit die ombudsman, die Namibiese Toerismeraad, Women’s Solidarity Namibia, Sister Namibia, die Regshulpsentrum en Lifeline/Childline in.

Volgens NamRights is die meeste van dié respondente slegs as belanghebbende partye gelys, en tensy hulle die aansoek teenstaan, word geen materiële of ander koste van hulle geëis nie.

Die opponerende partye het ‘n beantwoordende verklaring in Augustus ingedien waarin hulle staatmaak op mnr. Erastus Kautondokwa, ‘n senior kultuurbeampte in die ministerie van onderwys, kuns en kultuur, om hul saak te stel.

Kautondokwa, ‘n lid van die Ombalantu- tradisionele owerheid, het ‘n meestersgraad in kulturele antropologie en sy tesis is op die Olufuko-fees gebaseer.

Hy het aangevoer al die meisies wat aan die fees deelneem, doen dit “gewillig en met hul ouers se toestemming en vrywaring”.

Hy beweer ook die fees is vir die gemeenskappe wat betrokke is, ‘n “inlywingsrite vir jong meisies wat gemik is op onderrig en die bemagtiging van jong meisies met die basiese vaardighede en verantwoordelikhede van vrouwees”.

Kautondokwa sê ook as ‘n ministeriële beampte het hy nog nooit enige klagtes van meisies of ouers ontvang dat hulle op welke manier ook al “ontbloot en onderwerp is aan enige vroulike seksuele inisiasie” soos beweer word nie.

Die verklaring sê voorts NamRights en Ya Nangoloh het geen reg om die regsgeding aanhangig te maak nie, omdat hulle nie direk of indirek deur die beweerde oortreding geraak word nie.

Volgens Kautondokwa staan dit die vermeende slagoffers en hul ouers vry om siviele of strafaksies van stapel te stuur om hul regte af te dwing sou hulle voel dit word geskend.

Die saak is voor hoërhofregter Collins Parker vir ‘n statusverhoor geherskeduleer.

Die eerste vier respondente word deur die regering se regsverteenwoordiger, Mehluli Ndlovu, verteenwoordig.

NamRights het nog nie bevestig wie die organisasie se regsverteenwoordiger is nie, terwyl Ya Nangoloh tot dusver namens hom opgetree het.

Soortgelyk

 

Hof toe oor ECN se bedankingsvereiste

11 ure gelede | Howe

Die Opuwo streeksraadslid en lid van die PDM, mnr. Kazeongere Tjeundo (foto), bring vanmiddag 'n dringende aansoek in die hoërhof in 'n poging om in...

Varser brood is daar nie

23 ure gelede | Byvoegsels

Tanja Bause – Elke dag om 09:00 klim Dawid Rooi op sy rooi fiets en laai varsgebakte brood op Gibeon af. Die wit- en bruinbrode...

Tropiese stelsel bring vog vir Noordooste

23 ure gelede | Weer

Elvira Hattingh - ’n Tropiese vogstelsel kan vir bykans die res van die week reën na die noordooste van die land bring. Dit sal egter...

Verkragting: 651 mans agter tralies

23 ure gelede | Misdaad

Jana-Mari Smith – Terwyl ’n epidemie van geweld teen vroue en kinders in Namibië woed, is 651 mans en twee vroue in die tronk vir...

One jump at a time

23 ure gelede | Mense

Elizabeth JosephEmmanuel Anana Samuntu is a 19-year-old high jumper with a personal best of 2.12m.He also has a long jump personal best of 7.27m. He...

Weer, Dinsdag 12 November 2019

23 ure gelede | Weer

BINNELAND: Gedeeltelik bewolk en baie tot bloedig warm met ‘n paar donderbuie in die noordooste. Geïsoleerde donderbuie word in die Zambezistreek verwag. In die...

Bek-en-klouseer: Verbod op SA-invoere geld steeds

23 ure gelede | Landbou

Elvira Hattingh - Die Namibiese direktoraat veeartsenydienste (DVS) sê die verbod op invoere van vleis en vleisprodukte van Suid-Afrika af staan steeds, soos ingestel tydens...

Stukkie paradys padlangs

23 ure gelede | Byvoegsels

Tanja Bause - Langs die B1-hoofweg by Mariental lê ’n stukkie paradys. Die Padlangs-padstal, wat in November verlede jaar sy deure oopgemaak het, is nie...

VERKIESINGS 2019: PRESIDENSIËLE KANDIDATE

23 ure gelede | Politiek

Esther Utjiua MuinjangueNational Unity Democratic Organisation (Nudo)Esther Utjiua Muinjangwe, die leier van Nudo, is die eerste vroulike leier van ‘n politieke party in Namibië en...