Geskiedkundige dag vir Zimbabwe

Kenners meen dit is moeilik om te voorspel wie die nuwe president van Zimbabwe gaan wees.
Elvira Hattingh
Elvira Hattingh - Gister is geskiedenis gemaak toe Zimbabwiërs vir die eerste keer in bykans vier dekades kon stem nadat oudpres. Robert Mugabe in November in ’n militêre operasie uit die kussings gelig is.

In ‘n historiese verkiesing in suider-Afrika staan president Emmerson Mnangagwa, Mugabe se voormalige bondgenoot in die ZANU-PF-party, teen die opposisieleier, Nelson Chamisa van die Movement for Democratic Change (MDC).

Kenners meen die stryd tussen Mnangagwa en Chamisa is kop-aan-kop en dat dit moeilik is om te voorspel wie sal wen. Terselfdertyd word 210 parlementslede en meer as 9 000 raadslede verkies.

Indien nie een van die 23 kandidate in die presidentsverkiesing meer as 50% van die kiesers se steun kry nie, sal Zimbabwiërs op 8 September na die stembus terugkeer.

Alhoewel die uitslae van verkose parlements- en raadslede so gou as moontlik bekend gemaak moet word, hoef die naam van die verkose president slegs binne vyf dae ná die verkiesing of minstens op 4 Augustus bekend gemaak word.

KALOMOH OPTIMISTIES

Die Namibiese diplomaat Tuliameni Kalomoh het gistermiddag vanuit die voorstede in Harare, Zimbabwe, gesê die verkiesing in Zimbabwe vaar baie goed.

Hy is die spesiale adviseur vir die adjunk- eerste minister en minister van internasionale betrekkinge en samewerking, me. Netumbo Nandi-Ndaitwah.

Kalomoh was baie optimisties oor die vordering van die verkiesing en het gesê geen geweld het tot dusver voorgekom nie.

“Die verkiesingsproses vaar uitsonderlik goed. Om dit eenvoudig te stel: Die mense van Zimbabwe kies tans hul toekomstige leier in ‘n ordelike proses. Hier is 'n gróót opkoms van kiesers,” het hy telefonies aan Republikein gesê.

Kalomoh sê hy het vroegoggend by ‘n stempunt gestaan wat presies om 07:00 oopgemaak het.

“Die naaste stempunt daarvandaan het om 07:10 oopgemaak en alle punte wat deur Namibiese waarnemers besoek is, was vóór 07:30 oop.

“Die personeel by die stempunte is ook baie professioneel en hanteer kiesers se vrae uitstekend.

“Al wat ek kan sê: Kiesers se keuse sal deur hul stembriewe bekend gemaak word.”

Vorige verkiesings in Zimbabwe is deur grootskaalse geweld en intimidasie gekenmerk.

MUGABE STEM OOK

Die 94-jarige oudpres. Robert Mugabe het gistermiddag vir die eerste keer as ’n gewone Zimbabwiese burger gestem.

Netwerk24 berig Mugabe, wat tot verlede jaar November ’n baie magtige man was, loop baie moeilik en het etlike minute in die stemlokaal in die woonbuurt Highfield in Harare deurgebring.

Mugabe het Sondag ’n opskudding veroorsaak toe hy gesê het hy sal nie vir sy opvolger, Mnangagwa, of Zanu-PF stem nie. “Ek kan nie stem vir mense wat my gepynig het nie.”

In die vorige 38 jaar was hy Zanu-PF se kandidaat.

Terwyl Mugabe aan bewind was, het ekonomiese kwessies die agenda oorheers nadat die land twee dekades van finansiële agteruitgang ervaar het, terwyl dit ook onder hiperinflasie en ‘n verlammende werkloosheidsyfer gely het.

VRY EN REGVERDIG?

Vroeë aanduidings was dat ongeveer 5,7 miljoen kiesers gister hul kruisies in die verkiesing sou trek.

Berigte van intimidasie en die staatsmedia wat bevooroordeeld is teenoor die ZANU-PF, het reeds kop uitgesteek, maar daar is konsensus dat die stemproses reeds veel beter is as voorheen.

Stembusse het om 07:00 oopgemaak vir Zimbabwe se waterskeidingverkiesing en sou weer om 19:00 weer sluit, maar diegene wat teen 19:00 steeds in ‘n ry gestaan het, sou toegelaat word om klaar te stem.

Mnangagwa, wat in November verlede jaar as staatshoof by Mugabe oorgeneem het, het dit makliker gemaak vir die internasionale media om die verkiesing by te woon.

Waarnemers van die VSA, die Europese Unie en die Statebond is ook toegelaat. - Eie berig/Netwerk 24

Kommentaar

Republikein 2025-05-07

Geen kommentaar is op hierdie artikel gelaat nie

Meld asseblief aan om kommentaar te lewer