Sondag een jaar ná Namdia-rooftog

Hierdie Sondag herdenk een jaar van Namibië se grootste gewapende diamantrooftog by die hoofkantoor van Namib Desert Diamonds (Namdia) op 18 Januarie 2025, waartydens diamante ter waarde van N$315 miljoen gebuit is.Wat begin het as ’n gewaagde rooftog van staatsdiamante het sedertdien ontwikkel in ’n ingewikkelde sage van dood, arrestasies, korporatiewe omwentelinge, regsgeskille en vrae oor institusionele aanspreeklikheid – veral die toereikendheid van private sekuriteit teenoor die polisie in die beskerming van strategiese nasionale bates.Op die noodlottige aand het gewapende verdagtes op Namdia in Klein Windhoek toegeslaan. Senior sekuriteitsbeampte Francis (Gosh) Eiseb en Max Endjala, hoofbedryfsbeampte van die Trustco Group se interne en forensiese ondersoekeenheid, het gesterf. “Max was ’n gewaardeerde lid van die Trustco-familie vir meer as 21 jaar,” het die maatskappy toe gesê en sy vlag vir vyf dae halfstok ter ere van hom gehys.In die daaropvolgende dae het polisieondersoeke gefokus op hoe die verdagtes toegang tot die gebou verkry het en of hulle bystand van binne gehad het. Verskeie Namdia-werknemers is in hegtenis geneem, insluitend sekuriteitsbeampte Charles Rhoman, wat vandeesweek gearresteer is.“Hy het sedert middel verlede jaar probeer om met bewyse te peuter. Hulle het hom opgespoor en vasgetrek,” het ’n bron gesê.Rhoman het gister in die Keetmanshoop-landdroshof verskyn en is aangekla van die dwarsboming van die gereg, die oortreding van die Wet op die Voorkoming van Georganiseerde Misdaad (Poca) en die besit van of gebruik van opbrengste van onwettige aktiwiteite.Ander beskuldigdes sluit in Joel Angula (45), ’n sekuriteitsbeampte en voormalige polisieman, wat teregstaan op aanklagte van moord, gewapende roof, poging tot moord en die diefstal van ongeslypte diamante, waarop hy onskuldig gepleit het. Voormalige soldaat Sam Shololo, ook gewond tydens die rooftog, en private sekuriteitswerknemer Samuel Shipanga is in hegtenis geneem en aangekla in verband met die rooftog.Drie familielede – George, Charmaine en Bino Cloete – staar aanklagte in die gesig van onder meer oortredings van Poca en onwettige diamanthandel. Onder die nege wat in hegtenis geneem is, is slegs Charmaine Cloete borgtog toegestaan. Ondersoekers sê Rhoman is verwant aan die Cloetes.Bewyse dui daarop dat sommige gesteelde diamante via bekende Noord-Kaapse transitopunte na Suid-Afrika gesmokkel is. Owerhede van beide lande het saamgewerk om die onwettige smokkelkanale op te spoor, wat die streeksomvang van georganiseerde misdaad wat hoëwaarde-kommoditeite teiken, beklemtoon.SEKURITEITSKWESSIESNamdia se afhanklikheid van die private sekuriteitsfirma G4S Secure Solutions, wat in Mei 2024 gekontrakteer is vir 24/7- gewapende reaksie en monitering, het onder hewige kritiek deurgeloop. Die rooftog het ’n herevaluering van hoe strategiese nasionale bates beskerm word, ontketen.Die tussentydse Namdia-leierskap, insluitend die uitvoerende hoof Lelly Usiku, het beklemtoon dat diamante ’n strategiese nasionale hulpbron is wat noukeurige sekuriteitsprosedures en noue koördinering met wetstoepassing vereis. Dit het ’n verskuiwing van private sekuriteitsafhanklikheid na staatsgeleide beskerming aangedui.Teen laat 2025 het Namdia en die Namibiese polisie (Nampol) ’n ooreenkoms geformaliseer om sekuriteit oor die diamantwaardeketting te verskerp, inligtingdeling te verbeter en risiko&#039;s in hantering, berging en vervoer te verminder – ’n reaksie op kwesbaarhede wat deur die rooftog blootgelê is.Ten spyte van voortgesette herwinningspogings, is slegs sowat N$40,6 miljoen – ongeveer 12% van die gesteelde diamante – teen Maart 2025 teruggevind. Die oorblywende diamante ter waarde van N$274,3 miljoen kan steeds nie rekenskap voor gegee word nie, wat die uitdagings weerspieël om ongeslypte diamante op te spoor sodra hulle ondergrondse markte betree.Hofrekords dui daarop dat die gesteelde voorraad van 51 196,24 karaat NS 50-reeksdiamante en 530,91 karaat NS 50- spesiale diamante bevat het, wat altesaam 51 727,15 karaat beloop – wat die omvang van die diefstal beklemtoon.‘GROWWE NALATIGHEID’Die rooftog het Namdia se senior leierskap geruk. Die uitvoerende hoof, Alisa Amupolo, die bedryfshoof, Uahoroka Kauta, en die sekuriteitsbestuurder, Paulinus Sheyapo, is geskors, met Amupolo wat uiteindelik in Oktober 2025 ontslaan is weens growwe nalatigheid en wangedrag wat vermoedelik nie direk met die rooftog verband hou nie.Namdia het ook ’n hoërhof-regsgeding teen G4S aanhangig gemaak en die firma daarvan beskuldig dat die maatskappy sy pligte versuim het. G4S het die eis aanvanklik as "vaag en ’n verleentheid" betwis, maar nadat Namdia sy eisbesonderhede in Desember 2025 gewysig het, is die beswaar teruggetrek, wat siviele verrigtinge tot in 2026 toegelaat het.Die Namdia-rooftog het die aandag van parlementslede, die burgerlike samelewing en sekuriteitskenners getrek, wat noodkrete tot hervormings in bestuur en risikobestuur in staatsbeheerde ondernemings wat strategiese natuurlike hulpbronne hanteer, uitgestuur het.Ekonomies het die diefstal beleggersvertroue en internasionale persepsie beïnvloed. Namibië se diamantsektor is ’n hoeksteen van uitvoerinkomste, en kwesbaarhede wat deur die rooftog blootgelê is, beïnvloed risikobepalings deur versekeraars, kopers en internasionale vennote. Die versterking van beskerming en wetstoepassingskapasiteit is nou ’n nasionale prioriteit.ONVOLTOOIDE ONDERSOEKE’n Jaar later, bly die storie onvolledig. Terwyl byna ’n dosyn verdagtes in hegtenis geneem is en ’n raamwerk vir gedeelde sekuriteitsverantwoordelikheid tussen Namdia en Nampol gevestig is, bly die meeste gesteelde diamante steeds spoorloos. Regsgedinge, beide strafregtelik en siviel, is aan die gang, met belangrike hofbeslissings wat in 2026 verwag word.– toivo@namibiansun.com

Sondag een jaar ná Namdia-rooftog

Kommentaar

Republikein 2026-06-16

Meld asseblief aan om kommentaar te lewer

Sondag een jaar ná Namdia-rooftog

Kommentaar

Republikein 2026-06-16

Meld asseblief aan om kommentaar te lewer

Intekening vereis om toegang tot inhoud te kry. ×

MELD AAN

Advertensie

Intekening vereis om toegang tot inhoud te kry.