Die olifant se jeuk: ’n Les oor gevolge
Natuur beide onderwyser en spieël
In die reeks oor emosionele intelligensie gebruik Siegfried Lange van duine tot olifante as voorbeelde, lewenslesse en 'n uitnodiging om na te dink oor ons eie menslikheid.
Terwyl ek in die noorde van Namibië gereis het, was ek mal daaroor om ’n reuse-kremetartboom te besoek.
Dikwels was daar olifante in die omgewing wat ook die skaduwee van die reuseboom geniet het. Tydens my laaste besoek is die boom platgedruk, en die rede hiervoor was dat die olifante herhaaldelik teen dit geskuur het, wat veroorsaak het dat dit omval.
Nadat ek kwaad was oor die verlies, het ek oorweeg hoeveel keer my “jeuk” my gedryf het om te vernietig wat kosbaar is. Hierdie beginsel laat ons daaraan dink om die impak van ons reaksie tot irritasie te oorweeg.
KONTEKS
Wat leer ons uit die olifant se jeuk?
– Om iets te ignoreer, is net tydelike geluk.
– Die rimpeleffek van gevolge
– My behoefte, jou saad
Olifante gebruik die kremetartbome vir verskeie doeleindes, insluitend om hul tande skerp te maak, hulself te krap en toegang tot water en voedingstowwe te verkry.
Die kremetartbome se skaduwee gee die olifante die vermoë om af te koel van die skroeiende Afrika-son. Olifante het ’n sterk ruimtelike geheue en kan groot kremetartbome as landmerke vir navigasie gebruik. Hierdie bome kan ook dien as ontmoetingspunte vir sosiale interaksies binne die groep. Daar is dus goeie redes vir die olifant om die gesondheid van die kremetartboom te handhaaf.
Wanneer die olifant iewers op sy lyf jeuk en dit nie kan bereik om dit te krap nie, bied die groot kremetart ’n ideale oplossing. Die dik, sponsagtige bas is ideaal om van die gejeuk ontslae te raak. Die onkunde van die impak op die boom sorg vir ’n kortstondige, tydelike geluk vir die olifant, omdat dit bevry is van enige emosionele gevolge wat mag ontstaan. Dit los die huidige uitdaging op wat die olifant in die gesig staar en lei tot ’n groter uitdaging in die toekoms.
In ons daaglikse aktiwiteite in die private en korporatiewe lewe, het ons dikwels dringende of irriterende uitdagings wat kan lei tot 'n sterk begeerte om die irritasie ten alle koste te verwyder. Wanneer ons hierdie interne druk ervaar, is ons ook geneig om onkundig te wees oor die groter impak wat die huidige gedrag op die lang termyn op ons het.
Dit sou wys wees om te leer uit die situasie wat die olifante vir hulself veroorsaak en waarin hulle bydra tot die verwoesting van hul omgewingsvoordele. Hoe groter die gejeuk, hoe belangriker is dit om terug te tree en die gevolge te oorweeg wat ons in die gesig staar sou ons onmiddelik teen die “gejeuk” optree.
Die groot kremetart het op sy sy langs die rivier gelê waar die olifante hul gejeuk met die modder op die rivier se oewer kon verlig en steeds die skadu en die voedsame vrugte van die kremetart kon geniet. Wanneer ons terugtree en ander alternatiewe oorweeg, kan ons ’n oplossing vind wat nie die voordele wat ons geniet in gevaar stel nie.
DIE RIMPELEFFEK VAN GEVOLGE
Wanneer die olifant die val van die kremetart veroorsaak, is daar ’n rimpeleffek wat weens die verlies van hierdie beduidende rolspeler in die grasveld begin om uit te kring.
Die kremetart se vermoë om water in sy stam te stoor, maak voorsiening vir ’n mikroklimaat wat voordelig is vir nabygeleë diere en plante. Hierdie diere en plante het nou daardie voordeel verloor.
Die kremetartvrug, ook bekend as aapbrood, is ’n belangrike voedselbron vir olifante en baie ander diere en selfs mense. Die blare word deur insekte, voëls en herbivore geëet, veral in die reënseisoen. Die seisoenale blomme produseer nektar wat vlermuise, bye, skoenlappers en ander bestuiwers lok.
Die bas en pit word deur olifante, ystervarke, nagapies en ander diere wat water of minerale soek, geëet. Al hierdie voordele sal verlore gaan as gevolg van die oplossing wat die olifant gekies het om van sy gejeuk ontslae te raak.
Hol kremetartbome bied ’n tuiste vir voëls (soos neushoringvoëls en uile), vlermuise, bye en klein soogdiere. Die groot blaredak bied skuiling teen die son en hitte vir diere en plante wat onder dit groei wat waterverlies en grondtemperature verminder.
Hierdie verskillende spesies sal nou alternatiewe skuiling moet soek, en baie van die plante wat by die boom baat gevind het, is waarskynlik deur sy val verwoes. Weer eens, net as gevolg van ’n reuse-gejeuk!
Die kremetartboom dra by tot grondgesondheid deur sy vinnig ontbindende blare en as gevolg van die misafsettings wat voortspruit uit die menigte diere wat skuiling onder sy skaduwee vind.
Die kremetart se vlak wortelstelsel is ook baie doeltreffend om gronderosie in sy omgewing te verminder. Weer eens gaan dit alles verlore as gevolg van die olifant se groot gejeuk. Dit is van uiterste belang om die impak van die verligting van ons eie gejeuk te oorweeg.
Dit kan wees dat jy die begeerte het om te bewys dat jy reg is, en hierdie gejeuk kan veroorsaak dat jy optree op ’n manier wat iemand anders se bron van gesondheid ondermyn, of dit kan iemand se fisieke of emosionele gesondheid beïnvloed.
Jou dryfkrag om te bewys dat jy reg is, kan veroorsaak dat sommige onwelkom voel en daarop dui dat hulle veiligheid elders moet soek. Jou dryfveer om reg te wees, kan veroorsaak dat iemand onseker en weerloos voel en sodoende hul welstand ondermyn.
Dit is van uiterste belang dat wanneer ons ’n sterk begeerte voel vir aandag en om gehoor te word, soortgelyk aan die olifant se jeuk, ons die moontlike rimpeleffek op ander in ons omgewing oorweeg. As ons onsself nie dwing om die ander persoon in ag te neem nie, sal ons net toenemend selfgesentreerd raak en die habitat rondom ons vernietig op so ’n manier dat ’n gesonde omgewing ’n woestynagtige een word – hard en onherbergsaam wat ander nie toelaat om te floreer nie.
MY BEHOEFTE EN JOU SAAD
Die vorige twee afdelings het hoofsaaklik gefokus op die interaksie tussen die olifant en die kremetart wat ek gesien het.
Daar is ook positiewe aspekte om waar te neem, waarvan die belangrikste een die impak is wat die olifante het op die kremetart se vermoë om oor groot afstande as gevolg van die olifante te versprei.
Aapbrood, soos die vrug van die kremetart genoem word, bevat talle sade omring deur ’n droë, vitamienryke pulp. Die sade beweeg grotendeels ongedeerd deur die olifant se spysverteringstelsel. Trouens, die spysverteringsproses help om die saadhuid te sny wat dit makliker maak vir die sade om te ontkiem. Olifante plaas dan die sade ver van die moederboom in voedingryke mis wat as ’n natuurlike kunsmis dien en die ideale omgewing vir saadontkieming is.
In plaas daarvan om na my jeuk te soek om opgelos te word, sal ons baie meer baat vind as ons probeer om uitdagings op te los op maniere wat alle betrokke partye bevoordeel. Dit kan natuurlik lei tot ’n nuwe geleentheid om ’n nuwe habitat of omgewing te kweek wat ander sal bevoordeel wat ons nie eens oorweeg het nie en hulle ’n gevoel van veiligheid gee waaraan ons nooit sou gedink of verstaan het nie.
Net soos die rimpeleffek van die oplos van ons eie jeuk verreikende negatiewe gevolge kan hê, kan die hulp om anders met hul jeuk te help, 'n rimpeleffek veroorsaak wat ons nooit ten volle kan begryp nie.
– [email protected]
*Siegfried Lange het ’n passie vir emosionele intelligensie, het ’n meestersgraad in kliniese sielkunde, is ’n professionele spreker, medestigter van Capacity Trust en die stigter van Capacity Grow waar hy die ‘Insight Grower’ is. Vir meer inligting oor EQ Toerisme of emosionele intelligensie (EQ) kan Siegfried by (+264) 61 222 520 gekontak word.
Dikwels was daar olifante in die omgewing wat ook die skaduwee van die reuseboom geniet het. Tydens my laaste besoek is die boom platgedruk, en die rede hiervoor was dat die olifante herhaaldelik teen dit geskuur het, wat veroorsaak het dat dit omval.
Nadat ek kwaad was oor die verlies, het ek oorweeg hoeveel keer my “jeuk” my gedryf het om te vernietig wat kosbaar is. Hierdie beginsel laat ons daaraan dink om die impak van ons reaksie tot irritasie te oorweeg.
KONTEKS
Wat leer ons uit die olifant se jeuk?
– Om iets te ignoreer, is net tydelike geluk.
– Die rimpeleffek van gevolge
– My behoefte, jou saad
Olifante gebruik die kremetartbome vir verskeie doeleindes, insluitend om hul tande skerp te maak, hulself te krap en toegang tot water en voedingstowwe te verkry.
Die kremetartbome se skaduwee gee die olifante die vermoë om af te koel van die skroeiende Afrika-son. Olifante het ’n sterk ruimtelike geheue en kan groot kremetartbome as landmerke vir navigasie gebruik. Hierdie bome kan ook dien as ontmoetingspunte vir sosiale interaksies binne die groep. Daar is dus goeie redes vir die olifant om die gesondheid van die kremetartboom te handhaaf.
Wanneer die olifant iewers op sy lyf jeuk en dit nie kan bereik om dit te krap nie, bied die groot kremetart ’n ideale oplossing. Die dik, sponsagtige bas is ideaal om van die gejeuk ontslae te raak. Die onkunde van die impak op die boom sorg vir ’n kortstondige, tydelike geluk vir die olifant, omdat dit bevry is van enige emosionele gevolge wat mag ontstaan. Dit los die huidige uitdaging op wat die olifant in die gesig staar en lei tot ’n groter uitdaging in die toekoms.
In ons daaglikse aktiwiteite in die private en korporatiewe lewe, het ons dikwels dringende of irriterende uitdagings wat kan lei tot 'n sterk begeerte om die irritasie ten alle koste te verwyder. Wanneer ons hierdie interne druk ervaar, is ons ook geneig om onkundig te wees oor die groter impak wat die huidige gedrag op die lang termyn op ons het.
Dit sou wys wees om te leer uit die situasie wat die olifante vir hulself veroorsaak en waarin hulle bydra tot die verwoesting van hul omgewingsvoordele. Hoe groter die gejeuk, hoe belangriker is dit om terug te tree en die gevolge te oorweeg wat ons in die gesig staar sou ons onmiddelik teen die “gejeuk” optree.
Die groot kremetart het op sy sy langs die rivier gelê waar die olifante hul gejeuk met die modder op die rivier se oewer kon verlig en steeds die skadu en die voedsame vrugte van die kremetart kon geniet. Wanneer ons terugtree en ander alternatiewe oorweeg, kan ons ’n oplossing vind wat nie die voordele wat ons geniet in gevaar stel nie.
DIE RIMPELEFFEK VAN GEVOLGE
Wanneer die olifant die val van die kremetart veroorsaak, is daar ’n rimpeleffek wat weens die verlies van hierdie beduidende rolspeler in die grasveld begin om uit te kring.
Die kremetart se vermoë om water in sy stam te stoor, maak voorsiening vir ’n mikroklimaat wat voordelig is vir nabygeleë diere en plante. Hierdie diere en plante het nou daardie voordeel verloor.
Die kremetartvrug, ook bekend as aapbrood, is ’n belangrike voedselbron vir olifante en baie ander diere en selfs mense. Die blare word deur insekte, voëls en herbivore geëet, veral in die reënseisoen. Die seisoenale blomme produseer nektar wat vlermuise, bye, skoenlappers en ander bestuiwers lok.
Die bas en pit word deur olifante, ystervarke, nagapies en ander diere wat water of minerale soek, geëet. Al hierdie voordele sal verlore gaan as gevolg van die oplossing wat die olifant gekies het om van sy gejeuk ontslae te raak.
Hol kremetartbome bied ’n tuiste vir voëls (soos neushoringvoëls en uile), vlermuise, bye en klein soogdiere. Die groot blaredak bied skuiling teen die son en hitte vir diere en plante wat onder dit groei wat waterverlies en grondtemperature verminder.
Hierdie verskillende spesies sal nou alternatiewe skuiling moet soek, en baie van die plante wat by die boom baat gevind het, is waarskynlik deur sy val verwoes. Weer eens, net as gevolg van ’n reuse-gejeuk!
Die kremetartboom dra by tot grondgesondheid deur sy vinnig ontbindende blare en as gevolg van die misafsettings wat voortspruit uit die menigte diere wat skuiling onder sy skaduwee vind.
Die kremetart se vlak wortelstelsel is ook baie doeltreffend om gronderosie in sy omgewing te verminder. Weer eens gaan dit alles verlore as gevolg van die olifant se groot gejeuk. Dit is van uiterste belang om die impak van die verligting van ons eie gejeuk te oorweeg.
Dit kan wees dat jy die begeerte het om te bewys dat jy reg is, en hierdie gejeuk kan veroorsaak dat jy optree op ’n manier wat iemand anders se bron van gesondheid ondermyn, of dit kan iemand se fisieke of emosionele gesondheid beïnvloed.
Jou dryfkrag om te bewys dat jy reg is, kan veroorsaak dat sommige onwelkom voel en daarop dui dat hulle veiligheid elders moet soek. Jou dryfveer om reg te wees, kan veroorsaak dat iemand onseker en weerloos voel en sodoende hul welstand ondermyn.
Dit is van uiterste belang dat wanneer ons ’n sterk begeerte voel vir aandag en om gehoor te word, soortgelyk aan die olifant se jeuk, ons die moontlike rimpeleffek op ander in ons omgewing oorweeg. As ons onsself nie dwing om die ander persoon in ag te neem nie, sal ons net toenemend selfgesentreerd raak en die habitat rondom ons vernietig op so ’n manier dat ’n gesonde omgewing ’n woestynagtige een word – hard en onherbergsaam wat ander nie toelaat om te floreer nie.
MY BEHOEFTE EN JOU SAAD
Die vorige twee afdelings het hoofsaaklik gefokus op die interaksie tussen die olifant en die kremetart wat ek gesien het.
Daar is ook positiewe aspekte om waar te neem, waarvan die belangrikste een die impak is wat die olifante het op die kremetart se vermoë om oor groot afstande as gevolg van die olifante te versprei.
Aapbrood, soos die vrug van die kremetart genoem word, bevat talle sade omring deur ’n droë, vitamienryke pulp. Die sade beweeg grotendeels ongedeerd deur die olifant se spysverteringstelsel. Trouens, die spysverteringsproses help om die saadhuid te sny wat dit makliker maak vir die sade om te ontkiem. Olifante plaas dan die sade ver van die moederboom in voedingryke mis wat as ’n natuurlike kunsmis dien en die ideale omgewing vir saadontkieming is.
In plaas daarvan om na my jeuk te soek om opgelos te word, sal ons baie meer baat vind as ons probeer om uitdagings op te los op maniere wat alle betrokke partye bevoordeel. Dit kan natuurlik lei tot ’n nuwe geleentheid om ’n nuwe habitat of omgewing te kweek wat ander sal bevoordeel wat ons nie eens oorweeg het nie en hulle ’n gevoel van veiligheid gee waaraan ons nooit sou gedink of verstaan het nie.
Net soos die rimpeleffek van die oplos van ons eie jeuk verreikende negatiewe gevolge kan hê, kan die hulp om anders met hul jeuk te help, 'n rimpeleffek veroorsaak wat ons nooit ten volle kan begryp nie.
– [email protected]
*Siegfried Lange het ’n passie vir emosionele intelligensie, het ’n meestersgraad in kliniese sielkunde, is ’n professionele spreker, medestigter van Capacity Trust en die stigter van Capacity Grow waar hy die ‘Insight Grower’ is. Vir meer inligting oor EQ Toerisme of emosionele intelligensie (EQ) kan Siegfried by (+264) 61 222 520 gekontak word.
Kommentaar
Republikein
Geen kommentaar is op hierdie artikel gelaat nie