‘Veesmokkelary kan steeds voortduur’

Boere langs die Oranjerivier staar onsekerheid oor toegang tot sekere dele van hul grond in die gesig terwyl die oprigting van die veterinêre kordonheining van N$122 miljoen teen bek-en-klouseer (BKS) begin het. 

Skoonmaakwerk het begin vir Namibië se suidelike kordonheining  namate owerhede pogings verskerp om die BKS-uitbreking in die ||Kharasstreek te beperk.

Die heining van 155 km sal langs die Oranjerivier loop vanaf die Homsrivier tot by Velloorsdrift, as deel van die totale heiningsprojek van 185 km wat na raming N$122 miljoen deur noodverkryging sal kos.

Konstruksiewerk sal na verwagting vier maande duur, met Sandfontein Lodge langs die rivier as die operasionele basis terwyl spanne in die rigting van Velloorsdrift en Noordoewer werk. 

Die ruwe, bergagtige terrein skep egter logistieke uitdagings, terwyl sommige boere minder toegang tot grond langs die rivier in die gesig staar. 

Adriaan Mulder, bestuurder van Sandfontein Lodge en Natuurreservaat, het Woensdag aan Republikein gesê die heining en sy skoonmaakstrook van tien meter sal grond op die eiendom wat hy bestuur, raak.

Mulder skat dat die skoonmaak van die strook alleen 230 hektaar van dié eiendom sal raak, terwyl ongeveer 3 000 hektaar suid van die voltooide heininglyn kan lê. 

Hoewel grondeienaars eienaarskap van grond suid van die heining sal behou, het Mulder gesê toegangshekke sal nodig wees om sekere gebiede te bereik, insluitend ’n pompstasie en kampeerterrein. 

Hy het gewaarsku dat die heining ook weidingsgebiede kan laat wat toeganklik bly vir vee wat uit Suid-Afrika die rivier oorsteek. 

“Daar is ’n mooi weidingsgebied wat, ek sou nie sê toegeken is nie, maar beskikbaar gemaak is vir enigiemand aan die Suid-Afrikaanse kant om hul diere oor te bring,” het hy gesê. 

SPERDATUM

Mulder het egter bevraagteken of die sperdatum voldoende sal wees gegewe die ruwe terrein en logistieke vereistes. 

“As ’n mens kyk na die logistieke uitdagings om eerstens al die toerusting hier te kry en dan ook te beweeg met die topografie en die terrein self, gaan vier maande nie genoeg tyd wees nie.” 

Hy het gesê dele van langs die rivier verder inwaarts word bergagtig, wat die heining moontlik van die rivieroewer af kan dwing en die konstruskiewerk moeiliker maak. 

Mulder het ook bevraagteken hoe doeltreffend die heining veebewegings kan keer sonder gereelde patrollies en instandhouding. Amptenare op die grond het aan Republikein gesê die terrein, beperkte toeganklikheid vanaf die Namibiese kant en die lengte van die grens sal wetstoepassing moeilik maak. 

Hulle het gewaarsku dat vee om gedeeltes verskuif kan word waar ’n aaneenlopende versperring nie moontlik is nie, terwyl onvoldoende patrollies mense kan toelaat om die heining te sny en diere deur te laat, of selfs bo-oor of onderdeur te laat gaan. 

VEESMOKKELARY

Die amptenare het ook kommer uitgespreek oor onwettige oorgrens-handel en aangevoer dat prysverskille tussen Namibië en Suid-Afrika aansporings vir veesmokkelary kan verhoog, veral aangesien BKS veepryse en handel in Namibië raak.

Hulle het bevraagteken of die heining alleen onwettige bewegings langs ’n grens kan stop waar sommige gebiede makliker van die Suid-Afrikaanse kant af bereik kan word.

Hulle het ook gewaarsku dat dieselfde toegangsuitdagings ander onwettige grensoorgrens-aktiwiteite kan vergemaklik. 

BOERE IN DIE DONKER

Republikein het gister ook met boer Phillip Strauss gepraat, maar hy het gesê hy kan nie met sekerheid kommentaar lewer nie, omdat boere nie voldoende oor die projek ingelig is nie. Strauss het gesê hulle weet nie watter plase in die heiningroete ingesluit sal word nie, ondanks dat sommige eiendomme naby die Oranjerivier geleë is. 

Die onsekerheid laat vrae ontstaan oor hoe geraakte grondeienaars vir toegang tot weidingsgebiede en infrastruktuur sal beplan namate die konstruksiewerk vorder. 

Mulder het gesê grondeienaars sal toegangshekke op strategiese punte nodig hê om gebiede suid van die heining te bereik, insluitend waterinfrastruktuur en kampeerplekke. Hy het ook gevra vir doeltreffende wetstoepassing om te keer dat Suid-Afrikaanse vee Namibië binnekom om te wei en om ongemagtigde vestiging langs die rivier aan te spreek. 

Republikein het gister probeer om die direktoraat van veeartsenydienste se hoofveearts, Kennedy Shoombe, en adjunkhoof John Shoopala vir kommentaar te kontak, maar nie een het oproepe na hul selfone beantwoord nie. 

– [email protected]