‘Mauritius kom haal nóg beeste’

Die minister van landbou, visserye, water en grondhervorming, Inge Zaamwani, het gister bevestig dat die verskeping van 3 000 beeste vanaf die Walvisbaaise hawe na Mauritius wettig en alle permitte in orde was.

Dit volg op toenemende teenreaksie van parlementslede en die Dierebeskermingsvereniging (DBV) van Namibië oor die beweerde gebrek aan toesig by die hawe.

“Ons het ook oor die naweek verneem van die uitvoer van 3 000 beeste na Mauritius. Dit was ’n private transaksie met afslaers,” het sy in die Nasionale Vergadering (NV) gesê. 

“Soos ons gewoonlik doen, neem boere hul beeste na die veiling en kopers koop dit. Waarheen die beeste daarna gaan, hetsy na voerkrale of vir uitvoer, is dit verby daardie punt,” het Zaamwani gesê in reaksie op bekommernisse wat in die parlement geopper is.

Sy het beklemtoon dat die ministerie se betrokkenheid tot die nakoming van die wet beperk was.

“Ons het die nodige uitvoerpermitte uitgereik soos vereis en alle heffings vir beeste wat op die hoef uitgevoer is, is behoorlik aan die Lewendehawe- en Lewendehaweprodukteraad van Namibië betaal,” het sy gesê.

Die minister het gereageer op skerp vrae van Vetaruhe Kandorozu, NV-lid van die National Unity Democratic Organisation (Nudo), wat die regering oor deursigtigheid en inklusiwiteit rakende die nuwe uitvoermark onder druk geplaas het.

“Ons het die beweging van ongeveer 3 000 beeste wat na Mauritius uitgevoer is opgemerk – ook deur die media,” het hy gesê. 

“Die publiek en die landbousakegemeenskap wil hierdie nuwe mark verstaan, hoe dit geïdentifiseer is en hoe dit boere op grondvlak sal bevoordeel” het Kandorozu benadruk.

Hy het verder langdurige frustrasies oor toegang tot die Suid-Afrikaanse mark uitgelig.

“Voorheen was daardie mark baie beperk. Net sekere individue kon ooreenkomste met voerkraaloperateurs aangaan en boere is dikwels na spesifieke tussengangers verwys wat die handel oorheers het,” het hy gesê.

“Met hierdie nuwe nismark in Mauritius, hoe gaan die regering verseker dat die voordele kommunale boere bereik? 

“En hoe gaan boere ondersteun word om direk toegang te kry tot en deel aan hierdie handelsroete deel te neem?” het Kandorozu gevra.

Die omstredenheid is verder aangeblaas deur die DBV, wat beweer dat toegang tot die Walvisbaai-hawe Sondag aan hulle geweier is, wat inspekteurs verhinder het om die laaiproses en die welsyn van die diere te monitor.

Die organisasie het gewaarsku dat die gebrek aan onafhanklike toesig ernstige bekommernisse laat ontstaan. Die DBV het verwys na risiko’s soos stres, beserings, dehidrasie, blootstelling aan hitte en selfs sterftes tydens lang seereise.

Zaamwani het erken dat Mauritius ’n nuwe en groeiende mark met sterk vraag verteenwoordig.

“Na verwagting sal hulle volgende maand vir dieselfde aantal beeste terugkeer,” het sy bevestig. 

BILLIKE VOORDELE

“Ons moet nou belanghebbendes betrek om te verseker dat die voordele meer billik onder boere versprei word.”

Die verskuiwing kom terwyl Namibië se tradisionele uitvoerkanaal na Suid-Afrika verswak, grootliks weens biosekuriteitskwessies wat verband hou met die verspreiding van bek-en-klouseer (BKS).

“Ons kon daardie risiko onder die huidige omstandighede nie neem nie,” het Zaamwani gesê.

Die regering draai nou na die versterking van plaaslike kapasiteit, insluitend die uitbreiding van infrastruktuur vir voerkrale.

“Ons ontwikkel ons eie voerkralemark. Werk is aan die gang by Etunda in die noordelike kommunale gebiede en ons ondersoek verdere geleenthede aan hierdie kant van die veeartsenykundige kordonlynheining om ’n meer inklusiewe en geïntegreerde stelsel te bou,” het sy gesê.

– [email protected]