Man wen eis van N$14 m. oor ‘verkeerde’ ARV-voorskrif

In ’n ongewone hofsaak het ’n man wat sê hy is ’n Angolese burger en twee verskillende identiteite gebruik, die ministerie van gesondheid en maatskaplike dienste suksesvol vir N$14 miljoen gedagvaar, nadat hy in 2019 verkeerdelik antiretrovirale (ARV)- medikasie gegee is wat hom ernstig siek gemaak het.

’n Hoërhofbevel gedateer 13 November 2024 dui aan dat regter Eileen Rakow ’n verstekvonnis ten gunste van Matheus Shakola toegestaan het teen die destydse gesondheidsminister Kalumbi Shangula, die ministerie se voormalige uitvoerende direkteur Ben Nangombe, en die Ohangwena-kliniekverpleegster Josephina Martha Iipumbo.

Hofdokumente wat deur Network Media Hub (NMH) nagegaan is, wys dat Shakola tans by die Windhoek-gevangenis in aanhouding is en die name Abraham Matheus Shakola en Gervásio Ndaudaleni Ndemupa Hilongwa afwisselend gebruik.

Die naam Abraham Matheus Shakola verskyn deurgaans in die hofstukke, terwyl die man hom in korrespondensie met die Angolese ambassade in Windhoek as Gervásio Ndaudaleni Ndemupa Hilongwa identifiseer.

’n Identiteitsdokument wat deur die Angolese ambassade uitgereik is, dui aan dat hy op 10 April 1982 in Odjiva in die Cunene-provinsie gebore is. Dieselfde geboortedatum verskyn in sy aansoek vir ’n NamPost-kaart gedateer 2 Julie 2025.

’n Laboratoriumverslag van die Namibië Instituut vir Patologie (NIP) weerspreek egter hierdie inligting en duie aan dat Shakola op 4 April 1974 gebore is. Opvallend meld die NIP-verslag verder dat die pasiënt, Shakola, ten tyde van die toetsing nie ’n identiteitsdokument getoon het nie.

In ’n brief gedateer 9 September 2025, gerig aan die Angolese ambassade, verklaar die aansoeker – wat hom in hierdie geval as Daniel Gervásio Ndaudaleni Ndemupa Hilongwa identifiseer – dat hy die seun van Ndemupa is met die Angolese identiteitsdokumentnommer 008566498CE048.

Hy verduidelik nie die rede vir sy aanhouding nie, maar beweer dat hy gedurende sy verblyf van drie jaar in Namibië voor sy gevangenisstraf aan nalatige mediese behandeling onderwerp is.

“Ek is medikasie toegedien wat ernstige siektes veroorsaak het, insluitend MIV, wat my met blywende komplikasies gelaat het en permanente mediese konsultasies vereis,” beweer hy in sy eis.

“Dit het gelei tot die hofsaak, wat intussen met ’n uitspraak in my guns afgehandel is, met die bevel dat vergoeding van N$14 000 000 betaal moet word.”

Hy het die Angolese ambassade ook ingelig dat hy nie die vergoeding ontvang het nie, omdat hy nie ’n bankrekening in Namibië het nie.

In die brief aan Pedro Mutindi, ’n amptenaar van die ambassade, het hy versoek dat die vergoeding in die Angolese ambassade se rekening in Windhoek inbetaal word en later na sy bankrekening in Angola oorgeplaas word sodra dit oopgemaak is.

Hy het ook gevra dat R50 000 kontant aan hom uitbetaal word met sy vrylating om basiese uitgawes te dek.

Vrae wat verlede week aan die Angolese ambassade gestuur is, is teen druktyd nog nie beantwoord nie.

VRAE OOR IDENTITEIT

Die Namibiese Korrektiewe Diens NCS) het bevestig dat ’n aangehoudene met die naam Shakola by die Windhoek-gevangenis aangehou word, maar sê dit het geen rekord van sy Angolese identiteitsdokument of enige ander amptelike identifikasie nie.

NCS het verduidelik dat gevangenes onder die name wat hulle verskaf, opgeneem word en dat fisiese identiteitsdokumente nie by toelating vereis word nie.

Hofdokumente toon dat Shakola op 21 Februarie 2019 gevonnis is en aanvanklik van die Eenhana-landdroshof na die Oshikango-polisiekantoor oorgeplaas is voordat hy die volgende dag na die Oluno-gevangenis verskuif is.

Hy het aan die hof gesê dat hy destyds medikasie in sy besit gehad het, maar nie gespesifiseer waarvoor dit was nie.

Shakola sê hy het op 10 Februarie 2019 ernstig siek geword en is in die intensiewesorgeenheid by die Tsumeb-hospitaal opgeneem.

Hy beweer ’n dokter het hom later aangeraai om op te hou om ARV- medikasie te neem nadat toetse getoon het hy is MIV-negatief.

Hy beweer ook dat sy hospitaalkaart, gedateer 9 Januarie 2018 toe hy begin het om ARV-medikasie te neem, ontbrekende bladsye het. Sy gesondheidspaspoortnommer is as 66161078 aangeteken.

“By die Oluno-gevangenis is daar op 25 Februarie 2019 getoets en die uitslag was negatief,” sê hy.

Shakola bevraagteken waarom hy na bewering nie van die uitslag ingelig is nie.

MINISTERIE BEWUS VAN UITSPRAAK

Die gesondheidsministerie het bevestig dat dit bewus is van die N$14 miljoen hoërhofuitspraak, maar gesê hy kan nie verder kommentaar lewer nie aangesien die saak nog onder hersiening is.

’n Handgeskrewe verklaring gedateer 2 Januarie 2019, met die naam Matheus Abraham daarop, beskryf die man as ’n bekende antiretrovirale-terapie (ART)- pasiënt wat deur ’n Oshikango-polisiebeampte ingebring is.

Die verklaring sê die beampte het gerapporteer dat die pasiënt sy medikasie en gesondheidspaspoort verloor het terwyl hy in aanhouding was.

Die verklaring lui verder dat Shakola laas by ’n Ohangwena-kliniek op 13 Desember 2018 gesien is, in Oktober 2018 na Omuthiya verwys is, maar nie opgedaag het nie en gedurende 2018 verskeie kere gesien is. Dit beweer ook dat hy probeer het om ’n oordosis ARV-medikasie te neem.

“Deur berading praat hy vandag van Matheus Abraham Shakola,” lui die verklaring.

’n NIP-laboratoriumverslag toon dat Shakola se MIV-status nie bepaal kon word nie en beveel herhaalde toetsing aan ná ’n bepaling van die virale lading.

Shakola se regsverteenwoordiger, Joseph Andreas van Andreas Hamunyela Legal Practitioners, het gesê sy kantoor kan nie kommentaar lewer nie, aangesien die saak steeds voor die howe is.

Andreas is op 14 Mei 2025 aangewys om Shakola te verteenwoordig, ná die onttrekking van Eino Nangolo van die saak.

– [email protected]