Ouers se vrese briek inenting

Duisende Namibiese meisies is steeds onbeskerm teen die menslike papilloomvirus (HPV) waarvoor ’n entstof in Namibië beskikbaar is. 

Teen Junie vanjaar is net 79 093 van die ongeveer 232 000 meisies ingeënt wat deur die ministerie van gesondheid en maatskaplike dienste as teiken vir die land se 2025-inentingsveldtog gestel is. 

Dié syfer verteenwoordig slegs 34% van meisies tussen die ouderdomme van nege en 14. Hierdie lae syfer is ten spyte van die feit dat inentings voortgegaan het ná die veldtog se aanvanklike fase van twee weke.

Volgens die ministerie se woordvoerder, Walters Kamaya, is 76 883 meisies tydens die veldtog se eerste twee weke ingeënt en het die getal teen Junie vanjaar tot 79 093 toegeneem. 

Kamaya het egter gesê dit is nie die finale syfers nie en dat die ministerie tans besig is om die nasionale en streekuitslae te verifieer. Die finale syfers word verwag sodra rekords van gesondheidsgeriewe, skole en streke ontvang is. 

OUERS SE VRESE

Volgens Kamaya was weerstand van ouers een van die grootste struikelblokke. 

Sommige ouers het geweier om toestemming vir die inentings te gee, uit vrees dat dit onvrugbaarheid by hul dogters kan veroorsaak. 

“Daar was waninligting wat beweer het die entstof is onveilig of dat die inenting van meisies teen HPV vroeë seksuele aktiwiteit kan aanmoedig.

“Ander uitdagings was ouers wat traag was om toestemming te verleen of nie ten volle ondersteuning en toestemming bied nie," het hy gesê.

Kamaya het ook na ander uitdagings soos beperkte kennis oor HPV en servikale kanker verwys, asook probleme om meisies te bereik wat tydens die veldtog van die skool afwesig was, nie skool bywoon nie of in afgeleë gemeenskappe gewoon het.

“Sommige ouers wat aanvanklik inenting geweier het, het van plan verander nadat hulle met gesondheidswerkers gepraat het,” het hy gesê.

Kamaya het gesê inentings sal by openbare gesondheidsgeriewe en uitreikprogramme by sekere skole voortgesit word. 

Volgens hom maak die ministerie ook gebruik van gemeenskapsmobilisering, inligtingsessies vir ouers en opgeleide gesondheidswerkers om kommer – veral onder ouers – te takel.

Die deel van inligting met gemeenskappe sluit radioprogramme in plaaslike tale, asook gesprekke met skole, tradisionele en geloofsleiers in. 

Die inentingsveldtog word deur die Wêreldgesondheidsorganisasie (WHO) deur middel van beplanning, logistiek, toesig, kommunikasiemateriaal, mediamonitering en opleiding ondersteun.

DIE HELFTE VAN DIE STRYD

Hoewel die HPV-entstof daarop gemik is om servikale kanker in toekomstige geslagte te voorkom, het Kamaya beklemtoon dat inenting alleen nie die siekte sal uitwis nie. 

“Vroue wat reeds aan HPV blootgestel is, het steeds gereelde sifting nodig, aangesien die entstof nie ’n bestaande HPV-infeksie, voorloper-kankerletsels of -kanker behandel nie,” het hy beklemtoon. 

Namibië het sy program vir die sifting en behandeling vir servikale kanker in 2018 bekend gestel en aanvanklik visuele inspeksie met asynsuur (VIA) en behandeling by MIV-dienste geïntegreer.

Kamaya het gesê die land brei tans sy HPV-DNS-toetsing uit as ’n meer sensitiewe primêre siftingsmetode. Dit is egter onduidelik hoeveel vroue in Namibië jaarliks ​​siftingstoetse vir servikale kanker ondergaan.

Volgens hom is daar tans geen gekonsolideerde nasionale syfer wat vroue dek wat jaarliks ​​by alle openbare gesondheidsgeriewe vir servikale kanker getoets word nie. 

Die mees onlangse syfer toon dat 138 992 siftingsprosedures tussen die bekendstelling van die nasionale program in 2018 en Januarie 2024 uitgevoer is.

“Hierdie syfer verteenwoordig 138 992 individuele vroue, aangesien sommige vroue moontlik herhaalde of opvolgsiftings ondergaan het,” het Kamaya verduidelik.

Vroeëre programdata het gewys 14 786 VIA-siftingsprosedures is tussen Oktober 2018 en Maart 2020 in sewe streke aangeteken.

DIE TEIKEN

Kamaya het gesê Namibië se vordering word gemeet aan die WHO se 90-70-90-teikens vir die uitwissing van servikale kanker teen 2030.

Hy het gesê die teikens vereis dat 90% van meisies teen die ouderdom van 15 ten volle teen HPV ingeënt moet wees; 70% van vroue teen die ouderdom van 35, en weer teen 45 en dat 90% van vroue by wie ’n servikale siekte geïdentifiseer word, toepaslike behandeling ontvang.

Kamaya het gesê vroue met geskikte voorloper-kankerselle kan behandeling op dieselfde dag ontvang deur middel van termiese ablasie of krioterapie, terwyl ander moontlik die laserfyn verwydering van voorloper-kankerselle (Lletz-prosedure), ’n biopsie of ’n spesialisbeoordeling benodig.

“Vroue met vermoedelike of bevestigde indringende kanker moet gekoppel word aan patologie-, chirurgie-, onkologie-, radioterapie-, palliatiewe sorg- en opvolgdienste,” het hy beklemtoon. 

Kamaya het gesê die ministerie wil ook data oor immunisering, sifting, patologie, behandeling en kankerregisters saambring om beter te kan meet of inentings en siftings uiteindelik servikale kankergevalle en sterftes verminder.

‘MOENIE WAG NIE’ 

Kamaya het gesê ouers moet besef dat die HPV-entstof kankervoorkomend is en die doeltreffendste is wanneer dit toegedien word voordat ’n meisie aan HPV blootgestel word.

“Dit veroorsaak nie onvrugbaarheid nie en moedig nie seksuele aktiwiteit aan nie. Ligte, tydelike newe-effekte soos pyn waar die inspuiting toegedien is, hoofpyn, duiseligheid of ’n ligte koors kan voorkom, terwyl ernstige nadelige reaksies skaars is,” het hy gesê. 

– [email protected]