Vakbonde en werkgewers verenig teen arbeidsminister

Vakbonde en werkgewers staan verenig teen die minister van justisie en arbeidsverhoudinge se volharding met sy keuse van aanstellings vir die arbeidsadviesraad.

Tydens ’n gesamentlike mediakonferensie Maandag in Windhoek het die leierskap van die Vakbondkongres van Namibië (Tucna), die Namibiese Werkgewersfederasie (NEF) en die Namibiese Werkgewersvereniging (NEA) eenparig die arbeidsminister, Wise Immanuel, se aandrang op meer kandidate – waaruit aanstellings vir die belangrike arbeidsadviesraad gemaak kan word – verwerp.

Die verklaring is ook deur die Namibiese Nasionale Werkersunie (NUNW) onderteken, hoewel dié unie se sekretaris-generaal, Job Muniaro, nie by die geleentheid teenwoordig was nie.

Volgens Mahongora Kavihuha, sekretaris-generaal van Tucna, vereis die buitengewone situasie wat na bewering deur die minister geskep is, dat hierdie buitengewone vennootskap nou sy stem laat hoor.

NEF se president, Elia Shikongo, beklemtoon die arbeidsadviesraad word nie net ingevolge wetgewing aangestel nie, maar is ook noodsaaklik vir die implementering van Namibië se drieledige benadering tot arbeidsaangeleenthede.

Hy sê die groep maak spesifiek beswaar teen Immanuel se versoek om bykomende name op die lys te voeg vir moontlike raadslidmaatskap.

“Die vier organisasies het reeds die name ingedien van die individue wat deur hul onderskeie lede gemagtig is om georganiseerde arbeid en georganiseerde sakebelange te verteenwoordig,” het Shikongo gesê.

Volgens Kavihuha is dit reeds in Desember verlede jaar gedoen – maande voordat die raad se mandaat in Februarie verstryk het en lank voordat die raad se termyn tot Mei verleng is.

Die raad funksioneer tans glad nie; het beide Kavihuha en Shikongo bevestig. Al die betrokke organisasies het glo skriftelik op die minister se versoek gereageer.

Immanuel het na bewering daarna gedreig om direk aan elke geregistreerde vakbond en werkgewersorganisasie te skryf, eerder as om saam met die verenigings en federasies te werk.

Volgens Kavihuha is dit ongekend en onaanvaarbaar. Hy verwys spesifiek na Konvensie 87, Deel 3, van die Verenigde Nasies (VN) se Internasionale Arbeidsorganisasie (ILO) – wat staatsinmenging verbied en deur Namibië bekragtig is.

“Die kernkwessie is dus duidelik: Hoewel die minister die formele bevoegdheid het om lede van die raad aan te stel, behoort die regering in werklikheid nie te bepaal wie werkers en werkgewers in ’n statutêre drieledige instelling verteenwoordig nie,” aldus Shikongo.

“Verteenwoordigers van werkers en werkgewers moet die vertroue en mandaat geniet van die groepe namens wie hulle optree.

“Waar die regering in werklikheid kies wie die ander maatskaplike vennote verteenwoordig, kan die onafhanklikheid en geloofwaardigheid van die hele proses van sosiale dialoog ondermyn word,” het Shikongo beklemtoon.

Henry Bruwer, president van NEA, het benadruk: “Ons is deel van die drieledige stelsel en ons wil dit laat werk. Ons is nie op soek na konfrontasie nie; ons is maatskaplike vennote en ons streef na deursigtigheid en duidelikheid,” sê hy.

Volgens die verklaring ontstaan hierdie kommer op ’n tydstip waarop verskeie belangrike regs- en beleidsinstrumente met betrekking tot arbeid, indiensneming en die werkplek oorweeg word.

Wysigings aan arbeidswetgewing word onder meer oorweeg, tesame met beleide oor arbeidsverhoudinge, basiese diensvoorwaardes en werkplekveiligheid, sê Shikongo.

Kavihuha verwys na die wetsontwerp op beroepsveiligheid en -gesondheid, beleide rakende noodsaaklike dienste en pogings tot groter onafhanklikheid vir die arbeidskommissaris.

Bruwer lig ook wysiging van die wet op diensbillikheid, die beleid oor arbeidsmigrasie en die nasionale beleid oor werksgeleenthede uit.

“Dit is nie klein kwessies nie,” sê hy en voeg by dat sommige van die vorige raadslede oor institusionele kennis beskik wat noodsaaklik vir doeltreffende onderhandelinge is.

Toe hy daaroor gekontak is, het die minister ontken dat hy alternatiewe name aangevra het, maar wou egter nie verdere vrae beantwoord totdat hy self die verklaring gelees het nie. Nadat die dokument verskaf is, het Immanuel nie weer gereageer nie.

– [email protected]