'Nog net op papier'

’n Twee dae lange vergadering oor bek-en-klouseer (BKS) is tans in Windhoek aan die gang waar ’n aksieplan en nasionale nood- en reaksiekomitees ontwikkel word. 

Dit volg nadat die minister van landbou, visserye, water en grondhervorming, Inge Zaamwani, Maandag ’n enorme mobiliseringspoging om Namibië se veebedryf teen die vinnig naderende BKS-krisis te beskerm, in die parlement uiteengesit het.

Volgens die agenda van die vergadering van die direktoraat van veeartsenydienste (DVS) in die landbouministerie, die Lewendehawe- en Lewendehaweprodukteraad (LLPBN) en ander rolspelers behels die versterking van huidige BKS-beheermaatreëls en voorgestelde maatreëls die vestiging van ’n BKS-beheergebied en subsonering van MKV-vrye sone wat gister bespreek is.

Die aksieplan, logistiek en ondersteuning word volgens die agenda vandag ontwikkel en rolle en verantwoordelikhede sal dan aan komiteelede van die nood- en reaksiekomitee toegeken word.

“Hulle konsentreer meer op voorkoming as genesing. Planne is nog op papier met geen werklike tydlyn op implementering nie,” het ’n rolspeler in die vleisbedryf wat die vergadering gister bygewoon het, aan Republikein gesê. 

“Kordondrade en grensdrade moet reggemaak word en ’n plan moet teen die Oranjerivier gemaak word. Ek kry die gevoel dat hulle voel daar tyd is.”

Verteenwoordigers van landbou-unies, abattoirs, Agra, DVS en LLPBN woon die vergadering by, maar die rolspeler het bygevoeg dat dit ’n jammerte is dat daar geen verteenwoordiging van boere of banke by gister se vergadering was nie.

Met die BKS-uitbrekings wat in noordoostelike Botswana en Suid-Afrika se Noord-Kaap bevestig is - sommige binne 400 km van die Namibiese grens - het die ministerie die huidige streekrisikovlak as "ongekend" verklaar.

Die landbouministerie versoek verder ’n noodbegroting van N$1,5 miljard om die veesektor ter waarde van N$15 miljard te beskerm.

DAADWERKLIKE OPTREDE

“Tyd vir mooi woorde en praat-praat is verby. Wat nou nodig is, is daadwerklike optrede,” het die bekende landboukenner Wallie Roux gister in reaksie op Zaamwani se toespraak gesê. 

“Gemeet aan hoe vining BKS tot in die Noord-Kaap versprei het, is tyd nie aan ons kant nie,” het hy beklemtoon.  

Roux meen BKS-uitbrekings is ’n gereelde verskynsel in Namibië se buurlande – selfs in Botswana met hul streng voorkomingsmaatreëls, maar hy vra “waarom wag tot Februarie 2026 en tot BKS in die Noord-Kaap gerapporteer is om daadwerklike en verskerpte stappe te doen om die plaaslike BKS-vrye status te beskerm”?

Hy sê alhoewel die verskerpte maatreëls verwelkom word, moet die vraag gevra word: “Waarom nou eers?”

Roux voeg by: “Liewer later as nooit!”

Hy is van mening die positiewe uitkoms rakende die voorgestelde maatreëls is dat die breër publiek nou meer bewus gemaak is (en nog verder bewus gemaak sal word) van die gevare van BKS en die talle negatiewe gevolge sou die land die sy BKS-vrye status verloor.

“Wat nou nodig is, is dat die maatreëls wat aangekondig is daadwerklik geïmplementeer moet word sonder administratiewe oponthoude of enige ander rompslomp wat moontlik tot vertragings kan lei.”

MEER VOETE OP DIE GROND

Die regering wil volgens Zaamwani sy suidelike grensposte in biologiese vestings verander en personeel van DVS dramaties vermeerder, berig Agri Monitor.

Die middelpunt van die ministerie se reaksie is ’n aansienlike toename in voete op die grond. Namate die bedreiging van BKS egter toegeneem het, het die ministerie sy DVS-personeel van 23 beamptes by frontlinieposisies met ’n bykomende 29 personeellede ontplooi, wat die huidige mag op 52 amptenare te staan ​​bring.

Dit is slegs die eerste fase. Haar toespraak het die voortdurende proses uiteengesit om nog 28 personeellede te mobiliseer, wat die totale toegewyde grensmag op 80 amptenare tes staan sal bring.

Hierdie span sal deurlopende toesig verskaf, verpligte inspeksies uitvoer en nuwe infrastruktuur vir biosekuriteit bestuur.

SUIDELIKE GRENS

Die mobilisering strek verder as personeel tot fisiese en logistieke struikelblokke. Die ministerie het amptelik die invoer van alle gesplete hoefdiere, insluitend beeste, skape, bokke en varke, sowel as hul produkte uit geraakte BKS-sones opgeskort.

Op die grond het die grensposte van Noordoewer en Ariamsvlei die fokuspunte van die verdedigingstrategie geword. Nuwe deurrybaddens vir ontsmetting is ingestel, wat verseker dat elke voertuig wat die land binnekom ’n deeglike ontsmettingsproses ondergaan. Daarbenewens word verskerpte voertuigsoektogte uitgevoer om die informele of onwettige beweging van potensieel besmette vleis of dierprodukte te voorkom.

Lees meer in vandag se Agri Monitor.

– [email protected]