Steiers tuimel onder boubedryf

Opname skets donker prentjie

19 May 2017 | Infrastruktuur
Ronelle Rademeyer - Die Namibiese bou- en konstruksiebedryf lê met sy gesig in die grond en 63% van ondernemings het óf reeds hul deure gesluit, óf hul bedrywighede aansienlik afgeskaal en selfs dormant geraak.

In die sewe maande tussen 1 September 2016 en 31 Maart vanjaar is sowat 30% van werkers in die bedryf uit hul poste ontslaan.

Dié inligting blyk uit 'n opname wat die Federasie vir Namibiese Konstruksiebedrywe (CIF) in April onder sy lede gedoen het om die impak van die regering se besnoeiing op kapitaalprojekte en die agterstallige betalings aan kontrakteurs te bepaal.

“As nuwe tenders nie toegestaan word nie, sal 67,4% van die ondernemings wat aan die opname deel­geneem het, genoodsaak wees om toe te maak of af te skaal. Digby 40% van al die werknemers in die konstruksiebedryf sal dan op straat sit,” sê me. Bärbel Kirchner, konsulterende hoofbestuurder van die CIF.

“Tensy die regering ingryp, gaan die situasie net al erger word.”

Sy sê die impak word dwarsdeur die waardeketting gevoel. Dit is nie net die bou- en siviele kontrakteurs wat mense moet aflê nie, maar ook sub-kontrakteurs soos elektrisiëns, loodgieters, vloer- en dakspesialiste, verwers en lugversoringstegnici.

Professionele lui soos argitekte, ingenieurs en bourekenaars sit ook sonder werk, terwyl die vervaardigers en verskaffers van boumateriale ook sal moet afskaal en mense afdank.

Kirchner sê dit is belangrik dat die regering aandui wanneer die N$1,8 miljard wat vir die huidige boekjaar opsygesit is vir agterstallige betalings deur die staat, diensverskaffers gaan word. Verder moet ook bekend gemaak word hoeveel van dié geld na die konstruksiebedryf gaan.

“Daar heers ook groot onsekerheid oor watter projekte, wat reeds toegeken is, voortgesit gaan word en watter gekanselleer gaan word. Die bedryf moet voorsien word van 'n lys van al die projekte wat in 2017-'18 geadverteer gaan word en waarvoor tenders toegeken sal word. Daarsonder kan die bedryf nie strategiese beplanning doen nie,” sê sy.

Verder wys sy daarop dat die plaaslike ekonomie deur bou- en konstruksieprojekte gestimuleer kan word, mits dit toegeken word aan Namibiese kontrakteurs wat belasting betaal, gehoor gee aan die Arbeidswet en plaaslike boumateriaal koop, pleks van dit invoer.

Me. Magreth Kazondunge, uitvoerende direkteur van die Namibiese Vereniging vir Klein Kontrakteurs (NSCA), het vroeër in 'n onderhoud gesê as die regering nie bou- en konstruksieprojekte aan plaaslike maat­skappye toeken nie, is Namibiërs nie in staat om aan die Namibiese Huis te help bou nie.

Mnr. Panashe Daringo, besturende direkteur van MPP Civils Namibia en visepresident van die CIF, het tydens dieselfde onderhoud gesê konstruksiemaatskappye is met hul rûe teen die muur en het een van drie opsies.

“Hulle kan afskaal, hulle kan diversifiseer en vennootskappe aangaan, of hulle kan water trap en wag tot die ekonomie verbeter.”

Intussen verwag IJG Securities die konstruksiebedryf sal vanjaar en moontlik langer steeds in 'n resessie vasgevang bly.

“Dit is 'n bron van kommer, aangesien dié sektor altyd 'n groot werkverskaffer was en afleggings 'n negatiewe uitwerking op werkloosheid sal hê,” sê dié ontleders in hul verslag oor April se bouplansyfers vir Windhoek. (Sien ook die berig op bl. 15.)

Soortgelyk

 

Tronkmoordenaars gevonnis

4 ure gelede | Howe

In ’n uitspraak wat vanoggend in die hoërhof in Windhoek gelewer is, het regter Dinnah Usiku vir Herman Rukero (28), Benedictus Afrikaner (31) en Maleachi...

Weg met Wambo, eis Hardap

17 ure gelede | Regering

Catherine Sasman - Inwoners van regoor die Hardapstreek het gister in ‘n konvooi na Windhoek gery om ‘n klagskrif aan die minister van stedelike en...

Weer vir 22 Junie 2017

17 ure gelede | Weer

BINNELAND: Gedeeltelik bewolk en matig oor die //Kharasstreek, met ligte reën oor die verre suidelike dele van dié streek. Elders sal dit mooi weer...

Man vas oor lyk in vlak graf

17 ure gelede | Misdaad

Henriette Lamprecht - ’n Man wat ’n klag van verkragting in die gesig staar, is in hegtenis geneem in verband met die moord van ’n...

DTA sleep Katjavivi hof toe

17 ure gelede | Regering

Catherine Sasman - Die amptelike opposisieparty, DTA van Namibië, sê dit gaan die Speaker van die Nasionale Vergadering, professor Peter Katjavivi, voor die hof te...

Mensehandel: Nóg kan sit

17 ure gelede | Vervoer

Francoise SteynbergTwee verdagtes, onder wie 'n werknemer van Air Namibia op die Internasionale Lughawe Hosea Kutako, gaan vandag in verband met mensehandel in die landdroshof...

3 jaar tronkstraf vir korrupte raadslid

17 ure gelede | Misdaad

Die finansiële bestuurder van die Rehoboth dorpsraad wat verlede jaar op 11 klagte van korrupsie, bedrog en vervalsing in hegtenis geneem is, is in die...

Staatsaanklaer vas oor vermeende bedrog met verkeersboetes

17 ure gelede | Misdaad

'n Staatsaanklaer by die landdroshof op Otjiwarongo is met borgtog van N$2 000 vrygelaat nadat hy deur die Teenkorrupsiekommissie (ACC) op klagte van korrupsie in...

Ontwikkelingsbank skenk aan kinders

17 ure gelede | Plaaslik

Yolanda Nel - Die Ontwikkelingsbank van Namibië (DBN) het 'n skenking aan die kindersentrum Hope Village gemaak wat vir hul groentetuin aangewend gaan word.Mnr. Martin...