‘Regering betaal vir sy sonde’

Moeilike taak vir Shiimi

20 October 2020 | Regering
Jo-Maré Duddy – Vandag se halfjaar-begrotingshersiening sal waarskynlik gekenmerk word deur ‘n nóg groter skuldlas, min - indien enige - verligting en die swaard van sukkelende staatsondernemings soos Air Namibia en die Paaiekontrakteursmaatskappy (RCC) oor belastingbetalers se koppe.

Hoewel die Covid-ekonomie desperaat ‘n inspuiting benodig, twyfel ontleders of finansminister Iipumbu Shiimi enige beweegruimte vir betekenisvolle stimulus het in sy begroting wat vanmiddag in die parlement ter tafel gelê word.

“Ek dink die minister gaan geld van een begrotingspos na ‘n ander prober rondskuif. Maar met die Air Namibia- en RCC-sagas vrees ‘n mens hoër uitgawes,” sê dr. Omu Kakujaha-Matundu, ‘n senior lektor in ekonomie aan die Universiteit van Namibië (Unam).

Air Namibia staar volgende Maandag ‘n dringende likwidasie-aansoek in die Hoërhof in die gesig.

Gevra oor sy verwagtinge vir die hersiende begroting, het Kakujaha-Matundu aan Republikein gesê: “Nie veel nie.”

“Die minister gaan al die skuld vir die ekonomiese kwale op Covid-19-maatreëls of –beperkings pak wat die regering getref het om die pandemie in toom te hou. Maar ek wil graag weet van die regering se pad na ekonomiese herstel midde en post-Covid-19 en meer nog, die regering se planne om werk te skep,” het hy gesê.

Shiimi moet nie “eers daaraan dink” om hoër of nuwe belastings in te stel nie. Midde ‘n depressie sal dit selfmoord wees, aldus Kakujaha-Matundu.

SKULD

Die meeste ontleders verwag die regering se totale skuld vir 2020-’21 gaan die beraamde N$117,5 miljard van die hoofbegroting in Mei oorskry.

Me. Eloise du Plessis, navorsingshoof van PSG Namibia, sê die invordering van belasting is onder geweldige druk en Shiimi gaan nie staatsamptenare se salarisse in die hersiende begroting sny nie. Dus moet skuld styg.

Mnr. Bruce Hansen, die besturende direkteur van Simonis Storm sê ‘n “moeilike taak” en “komplekse uitdaging” wag op Shiimi.

Mnr. Eric van Zyl, IJG Securities se navorsingshoof, meen ‘n kombinasie van hoër skuld en spaargeld (die sogenaamde sinking fund) kan ingespan word om lewe in die ekonomie te blaas.

Volgens Cirrus Securities kan die moontlike lening van die Internasionale Monetêre Fonds (IMF) ‘n groot rol speel in die finansiering van vanjaar se rekordbegrotingstekort. Die regering het ‘n Julie ‘n leningsaansoek van SDR192 miljoen – meer as N$2 miljard – by die IMF ingedien om die impak van Covid-19 op Namibië te bekamp.

COVID-19

Kakujaha-Matundu sê Covid-19 het ontbloot net hoe swak die regering se geldsake die afgelope 30 jaar bestuur is – “misplaaste prioriteite soos die bou van kantore links en regs, oral heen reis, opgeblaaste salarispakkette van die base van verlieslydende staatsondernemings en ontelbaar baie slypskole ten koste van die instandinghouding van skole en hospitale en dienslewering in informele woonbuurte”.

“In die jaar van Covid-19 betaal die regering nou vir sy sonde,” sê hy.

Volgens Du Plessis is werklike beleidshervorming nodig – ‘n kleiner salarisrol, sakevriendelike beleidsrigtings en klein besighede wat anders as grotes benader word.

“Maar ek het optimisme verloor dat dit gaan gebeur,” sê sy.

Namibië wag in spanning op die bestedingsraamwerk oor die mediumtermyn (MTEF) in vandag se begroting, aldus Van Zyl. Toe Shiimi laat in Mei die hoofbegroting ingedien het, het dit nie projeksies vir die volgende paar jaar bevat nie.

Soortgelyk

 

Nog leerlinge, gevangenes toets positief vir Covid-19

2 ure gelede | Gesondheid

Uit die 13 nuwe gevalle van Covid-19 is vyf leerlinge van skole in die hoofstad en wel twee van die Montessori-kindertuin, een elk van die...

Woede kook oor by Ngoma

18 ure gelede | Misdaad

Augetto Graig – Regeringsafgevaardigdes het laat Saterdagmiddag hul hande vol gehad om gemoedere by die Ngoma-grenspos te kalmeer toe ’n skare woedende inwoners uit die...

Totsiens, Shannon

18 ure gelede | Mense

Leandrea Louw op Walvisbaai – Roubeklaers het Saterdag in groot getalle opgedaag om finaal van me. Shannon Wasserfall (21) op Walvisbaai afskeid te neem.Sy is...

Nuwe ruimte vir naslaan, leer en lees

18 ure gelede | Geskiedenis

'n Splinternuwe mediategnologie-biblioteek is nou oop vir die publiek by die hoofkantoor van Namibia Media Holdings in Windhoek.Die herontwerpte argief is Vrydag amptelik in gebruik...

Vermoedelike reeksverkragter slaan weer toe

18 ure gelede | Misdaad

Kuskantoor – Die polisie in die Erongostreek ondersoek 'n voorval waar ’n aanvaller by ’n vrou (28) se huis in Walvisbaai ingebreek het, haar met...

Namibië se eerste Supra-vrou gekroon

18 ure gelede | Mense

Ná maande van intense mededinging is die 23-jarige Chanique Rabe Saterdagaand as die eerste Mej. Supranational Namibië bekroon. Saam met dié gesogte titel stap sy...

Antigeen-toetse vir reisigers na SA beskikbaar

18 ure gelede | Gesondheid

Antigeen-toetse om die coronavirus op te spoor, is volgens die Suid-Afrikaanse regering se inligtingsdiens (GCIS) by alle grensposte na die land beskikbaar.Dié toetse, wat van...

Regeringsbestuur: 'Prentjie lyk stroef'

18 ure gelede | Regering

Denver Kisting 'n Herhaling van die Fishrot-skandaal, die beweerde grootskaalse kaping van Namibiese viskwotas wat die afgelope jaar opspraak wek en twee oudministers agter tralies...

Seun (5) met kanker se gesin vra hulp

18 ure gelede | Mense

Ester KamatiDie Labuschagne-gesin op Otjiwarongo het onlangs die ontstellende nuus ontvang dat die vyfjarige Zu-Andre kanker het. Die diagnose het gevolg nadat bloed vroeg...