ONS TAAL

18 April 2019 | Rubrieke
Waaraan dink jy as jy die woord knewel hoor?

Die eerste prentjie wat in my gedagtes opkom, is dié van Sarah de Jager en ek hoor Carike Keuzenkamp sing: “want hier langs die Weskus is daar niemand meer wat 'n knewel soos sy kan vang”. Ek gaan raadpleeg my goeie vriend, die HAT. Hy sê ook ‘n knewel is iets of iemand wat groot of frisgebou is, en hy laat my giggel met sy voorbeeldsinne:

Kyk so ‘n knewel van ‘n kêrel. As hy met daardie knewels van hom slaan, lê ek na die eerste hou. ‘n Knewel van ‘n bosluis. ‘n Paar knewels van voete.

Dié voete laat dink my nou weer aan ons vorige skrywe se woord, knokkels, want ek kan my net indink dat ‘n man met knewels van voete ook reuse knokkels moet hê – dis nou daai knoppe aan weerskante van sy enkels. Maar wag, ek wandel al weer weg van my huidige woordweg.

Maar hoekom ek vra oor die woord knewel . . . Ek lees hom toe mos raak in Leon Rousseau se boek waar Fritz Deelman beveel: “Knewel hom!” In gehoorsaamheid prop sy medewerker toe ‘n lap in die rampokker se mond en bind boonop nog ‘n serp om sy mond om seker te maak dat hy nie verder moeilikheid maak deur na sy makkers te roep nie.

Die HAT sê dis reg so, knewel is ‘n werkwoord. Jy knewel iemand wanneer jy sy mond stop of wanneer jy hom boei. Dit word ook figuurlik aangewend, byvoorbeeld wanneer die pers geknewel is omdat hulle verbied word om openlik oor iets te skryf. Mag ons pers aanhou boei en nie geknewel word nie!

Petronella F Genis

Vakgroep Afrikaans

Universiteit van Namibië

[email protected]

Soortgelyk

 

B-dag: Maak of breek

27th of May 00:00 | Regering

Jo-Maré Duddy – Dolleë staatskoffers eerder as hemelhoë besteding is waarskynlik finansminister Iipumbu Shiimi se grootste uitdaging wanneer hy vanmiddag Namibië se moeilikste begroting sedert...

Stigma jeens lorriedrywers kwel

27th of May 00:00 | Vervoer

Ronelle Rademeyer en Francoise Steynberg – Lorriedrywers wat Namibië van noodsaaklike lewensmiddele voorsien en seker maak produkte bly op winkelrakke, bevind hulle terselfdertyd aan die...

‘Hongerpandemie’ lê vir wêreld op loer

27th of May 00:00 | Byvoegsels

Ronelle RademeyerDie wêreld se ekonome en beleidmakers twyfel nie meer daaraan dat die wêreldekonomie weens die Covid-19-krisis in ’n resessie gedompel gaan word nie. Trouens,...

Weer vir 27 Mei 2020

27th of May 00:00 | Weer

BINNELAND: Koud aanvanklik, maar andersins gedeeltelik bewolk en matig in die Suide. Elders sal dit gedeeltelik bewolk en matig tot warm wees.KUS: Gedeeltelik bewolk en...

Polisie lê beslag op sestig bokse vol drank

27th of May 00:00 | Misdaad

Francoise Steynberg – Die Namibiese polisie het Maandag knap ná middernag in Pionierspark op 60 bokse drank beslag gelê.Drie verdagtes is in hegtenis geneem, het...

Chaos toe jonges op vulstasie afpyl

27th of May 00:00 | Ongelukke

Drie jong mans wie se name in dié stadium onbekend is, het op 23 Mei om 01:00 'n ongeluk by die Total-vulstasie in Outjo veroorsaak...

Stappe by Covid-drywer se stoppe

27th of May 00:00 | Gesondheid

Leandrea Louw en Denver Kisting – 'n Handelsbank op Walvisbaai wat 'n Covid-19-geval onlangs besoek het, sê hulle het die personeel van daardie dag vervang...

Etosha Sondagmiddag deur aardbewing geskud

27th of May 00:00 | Ongelukke

Ronelle Rademeyer - ’n Aardbewing van 4,7 op die Richterskaal het Sondag om 16:42 in die Etosha nasionale park voorgekom.Me. Gloria Simubali, adjunk uitvoerende direkteur...

Medelye stroom in vir man wat aan Covid-19 sterf

27th of May 00:00 | Gesondheid

Ronelle Rademeyer – Medelye stroom glo in vir die familie van die Namibiër wat Saterdag in Nottingham, ­Engeland, aan die coronavirussiekte (Covid-19) dood is.Die minister...