ONS TAAL

18 April 2019 | Rubrieke
Waaraan dink jy as jy die woord knewel hoor?

Die eerste prentjie wat in my gedagtes opkom, is dié van Sarah de Jager en ek hoor Carike Keuzenkamp sing: “want hier langs die Weskus is daar niemand meer wat 'n knewel soos sy kan vang”. Ek gaan raadpleeg my goeie vriend, die HAT. Hy sê ook ‘n knewel is iets of iemand wat groot of frisgebou is, en hy laat my giggel met sy voorbeeldsinne:

Kyk so ‘n knewel van ‘n kêrel. As hy met daardie knewels van hom slaan, lê ek na die eerste hou. ‘n Knewel van ‘n bosluis. ‘n Paar knewels van voete.

Dié voete laat dink my nou weer aan ons vorige skrywe se woord, knokkels, want ek kan my net indink dat ‘n man met knewels van voete ook reuse knokkels moet hê – dis nou daai knoppe aan weerskante van sy enkels. Maar wag, ek wandel al weer weg van my huidige woordweg.

Maar hoekom ek vra oor die woord knewel . . . Ek lees hom toe mos raak in Leon Rousseau se boek waar Fritz Deelman beveel: “Knewel hom!” In gehoorsaamheid prop sy medewerker toe ‘n lap in die rampokker se mond en bind boonop nog ‘n serp om sy mond om seker te maak dat hy nie verder moeilikheid maak deur na sy makkers te roep nie.

Die HAT sê dis reg so, knewel is ‘n werkwoord. Jy knewel iemand wanneer jy sy mond stop of wanneer jy hom boei. Dit word ook figuurlik aangewend, byvoorbeeld wanneer die pers geknewel is omdat hulle verbied word om openlik oor iets te skryf. Mag ons pers aanhou boei en nie geknewel word nie!

Petronella F Genis

Vakgroep Afrikaans

Universiteit van Namibië

[email protected]

Soortgelyk

 

‘Bewyse gemanipuleer’

7 ure gelede | Howe

Erwin Leuschner – “Ek was sprakeloos en weet nie wie my toneel gemanipuleer het nie,” het die senior ondersoekbeampte me. Paula Havenga gister in die...

Walters reageer op Venaani-aanval

7 ure gelede | Politiek

Denver Kisting – Die ombudsman, adv. John Walters het gister by navraag ontken hy en sy kantoor is gekaap. “Dit is nie so nie. Ons...

Katrina vervang

7 ure gelede | Ministeries

Denver Kisting – Amb. Martin Andjaba is gister as die waarnemende minister van onderwys, kuns en kultuur aangewys.Hy is ook die minister van presidensiële aangeleenthede.Dr....

Weer vir 11 Julie

7 ure gelede | Weer

BINNELAND: Koud in die oggend, andersins mooi weer en warm maar baie warm in die Noorde.KUS: Gedeeltelik bewolk en matig tot warm.GETYE BY WALVISBAAI: L:...

Geliefde oudonderwyser word 99

7 ure gelede | Mense

Francoise Steynberg - ’n Geliefde oudonderwyser van Windhoek Hoërskool (WHS), me. Maria (Pottie) Neethling, het op 7 Julie 99 jaar oud geword. Neethling het van...

Boskrag vir Namibië, buurlande

7 ure gelede | Energie

Elvira Hattingh - Deur slegs 1% van Namibië se huidige indringerbos te gebruik, kan tot 900 Megawatt (MW) hernubare elektrisiteit opgewek word. Dit is genoeg...

Jongmense sonder die nodige vaardighede

7 ure gelede | Onderwys

Henriette LamprechtJongmense in Namibië bly ­afhanklik van ander tot die gemiddelde ouder­dom van 27 wanneer hulle eers begin om 'n salaris te verdien en meer...

Lichtenstrasser ‘tot enigiets in staat’

7 ure gelede | Howe

Erwin Leuschner – Dit is buite die kwessie.Só het die ondersoekbeampte insp. Reinhardt Maletzky oor die moontlikheid van mnr. Ernst Lichtenstrasser se vrylating op borgtog...

Glimbande vir vee langs paaie

7 ure gelede | Omgewing

Elvira Hattingh - ‘n Entrepreneur glo hy het ‘n oplossing gevind vir vee wat op nasionale paaie rondloop en ongelukke veroorsaak.Dit kan veral van waarde...