Ons taal

18 September 2020 | Menings
Hallo Ma

Die swarthaak staan vol in die blom. Dis lente by ons. Het Ma-hulle seisoene daar waar Ma woon? En het julle steeds maande? Twaalf van hulle soos by ons? Ma, vir my wat nog deur ’n spieël in ’n raaisel kyk, het die persepsie van die hemel noodwendig verander. Die heelal is soveel groter as wat ek aanvanklik gedink het dat die hemel tog eenvoudig net nie die klein stukkie blou lug bo my kop kan wees – soos ek aanvanklik gedink het nie? Maar, terug na my storie:

Die swarthaak se stoffie ligstraaltjies wat oopgebars het, is by uitstek materiaal vir ’n haikoe. Ma, dalk het Ma-hulle destyds nog nie van die haikoe en sy maatjie, die senryu geleer toe Ma in 1940 in Stellenbosch was nie. Dit is ’n digvorm van Japannese oorsprong en word opgebou uit drie kort, rymlose reëls van 5, 7 en dan weer 5 lettergrepe elk. Gewoonlik word ’n natuurstemming uitgebeeld - soos die swarthaak se blommetjie. Die senryu het weer te make met mense en verhoudings en nie ’n natuurbeeld nie. Daar is ook plek vir humor, maar dan met deernis. Die haikoe en senryu verg besondere bedrewenheid, want van die digter word verrassende seggingskrag en uiters gekonsentreerde poësie binne net 17 klankgrepe vereis.

Ma, blykbaar het ’n Nederlander hierdie tipe versvorm eerste aan die res van die wêreld bekend gestel, hoewel hy nie by die aantal lettergrepe gehou het nie. Die VOC-amptenaar Hendrik Doeff (1764-1837) het op Dejima in Japan die volgende geskryf:

Laat mij je armen,

snel als bliksemschichten lenen

als hoofdkussen op mijn reis.

Ma, baai Ma, en Ma, leen my jou arms as ’n rusplek vir my hoof op my aardse reis?

Jou klimmeit.

Dr. Chrisna Beuke-Muir

Vakgroep Afrikaans

Universiteit van Namibië

[email protected]

Soortgelyk

 

Air Namibia hervat op 28 Oktober vlugte na SA

1 uur gelede | Vervoer

Die nasionale redery het vanmiddag aangekondig hy hervat op 28 Oktober vlugte vanaf Windhoek na Johannesburg en Kaapstad.Die redery sal nie soos in die verlede...

77 leerlinge van dieselfde skool toets binne vier dae...

2 ure gelede | Gesondheid

Nog agt leerlinge van die senior sekondêre skool Oshakati het positief vir Covid-19 getoets wat die totaal leerlinge van die skool wat positief getoets het...

Geingob sê oor Covid-19-weg vorentoe

4 ure gelede | Gesondheid

Die minister van gesondheid en maatskaplike dienste, dr. Kalumbi Shangula, sê pres. Hage Geingob sal vandeesweek ’n aankondiging maak oor die regering se voortgesette hantering...

Covid-19: Aankondiging kom oor pad vorentoe

6 ure gelede | Gesondheid

Die minister van gesondheid en maatskaplike dienste, dr. Kalumbi Shangula, sê pres. Hage Geingob sal vandeesweek ’n aankondiging maak oor die regering se voortgesette hantering...

Geingob onder skoot oor ‘wit’ opmerkings

18 ure gelede | Politiek

Denver Kisting – Die leier van die amptelike opposisie, mnr. McHenry Venaani, sê wat pres. Hage Geingob die afgelope naweek oor wit mense kwytgeraak het,...

Verskeie daaglikse vlugte binnekort na SA

18 ure gelede | Vervoer

Ronelle Rademeyer – FlyWestair en Airlink, die private Namibiese en Suid-Afrikaanse rederye, het tot reisigers se redding gekom en gaan die leemte aan direkte, geskeduleerde...

Skone Lira bemark Namibië

18 ure gelede | Toerisme

Die Suid-Afrikaanse sangeres Lira, wat die inperking in Namibië deurgebring en uitgebreide verkenningsreise in die land onderneem het, is deur die Federasie van Namibiese Toerismeverenigings...

Weer vir 19 Oktober

18 ure gelede | Weer

BINNELAND: Gedeeltelik bewolk en bloedig warm in die Ooste. Elders sal die sonnig wees en baie warm tot bloedig wees. KUS: Gedeeltelik bewolk en koel...

Verdagte panga-rowers in hegtenis

18 ure gelede | Misdaad

Kristien KrugerVolgens ’n Namibiese polisieverslag is sewe mans in hegtenis geneem in verband met ’n aantal gewapende rooftogte in Windhoek.Die mans het hulself glo die...