Baanbrekerstudie oor dolfyngetalle

Namibië huisves groot dolfynbevolking

04 March 2021 | Omgewing
Die eerste getalleskatting van twee dolfynspesies in Namibië se eilande en mariene bewaringsgebied (Nimpa) gaan in die toekoms baie waardevol wees om te bepaal hoe gesond die bevolkings van Heaviside se dolfyne en Afrika-vaaldolfyne is.

Dit volg nadat baanbrekerswerk deur wetenskaplikes getoon het dié gebied is die tuiste van 'n groot bevolking van ongeveer 1 600 Heaviside-dolfyne en 3 500 Afrika-vaaldolfyne.

Dr. Morgan Martin, wat die navorsing as deel van haar PhD-proefskrif by die Universiteit van Pretoria doen, verduidelik dit is die eerste keer dat so 'n opname van die dolfyne gedoen is en bied 'n model waarop daar vir die res van die Benguela-seestroom gewerk kan word.

“Ek het die getalle van elke spesie as 'n gemiddeld vir die jare 2012 tot 2014 bereken, omdat dit die jare was wat ons die opname per boot gedoen het,” het sy verduidelik.

Volgens 'n mediaverklaring wat onlangs deur die Universiteit Stellenbosch (US) oor die studie ­uitgereik is, het die span van die jongste opname- en statistiese metodes gebruik gemaak om getalleskattings (bevolkings­grootte) uit skeepsopnamedata te genereer.

Die dolfyne is gevind deur 'n kombinasie van visuele waarnemings van die skip se dek af, en deur middel van onderwater akoestiese opnames wat gemaak is van 'n stel hidrofone (onderwatermikrofone) wat 400 m agter die vaartuig gesleep is.

Die bevindinge is ook in die wetenskaplike joernale Frontiers in Marine Science en die African Journal of Marine Science gepubliseer.

Nimpa, wat oor sowat 25% van Namibië se kuslyn strek, is geleë in die noorderlike Benguela-stroom se opwellingsgebied, een van die mees produktiewe mariene ekostelsels ter wêreld.



TWEE SPESIES

Oor die twee spesies wat bestudeer is, sê dr. Simon Elwen, direkteur van navorsing by die Namibiese Dolfynprojek (NDP), dat Heaviside se dolfyne so effens kleiner as Afrika-vaaldolfyne is en ook duidelike wit merke op hul sye het, asook 'n duidelike, driehoekige rugvin.

“Hulle kom in kleiner groepe voor en spring met 'n duidelike rolbeweging uit die see.

“Afrika-vaaldolfyne kom gewoonlik in groter groepe voor – tussen 20 en selfs meer as 100 – en hulle spring 'platter' uit die see, asof hulle oor die seeoppervlak skuif,” verduidelik hy in 'n video wat die navorsingspan hieroor in die sosiale media gedeel het.

“Hul rugvin vorm ook 'n duidelike geboë driehoek.

“Hierdie dolfyne kom slegs in die Suidelike Halfrond voor, alhoewel daar baie soortgelyke spesies in die Noordelike Halfrond is. Hulle kom die meeste langs die kusgebied van suidelike Amerika asook westelike dele van suidelike Afrika voor, en by Nieu-Seeland. Elkeen van die groepe is hul eie subspesie,” sê hy.

“Heaviside se dolfyne is endemies tot die Benguela-stroom langs ons kus. Hulle kom dus net vanaf Kaapstad tot net-net in suidelike Angola se seewater voor.”



BEDREIGINGS

Elwen sê Suider-Afrika is gelukkig in die sin dat die impak van menslike bedrywighede op die see se ekostelsel heelwat minder as elders is.

“Dit word wel geraak deur aktiwiteite soos akwakultuur, oormatige hengelary, toerisme en die verstrengeling van seediere in allerhande mensgemaakte voorwerpe en besoedeling.

“Oormatige hengel is 'n probleem en die Benguela-seestroom gaan die afgelope dekades onder massiewe oormatige hengel gebuk. Klimaatsverandering bedreig ook die dolfyne omdat hulle in 'n geïsoleerde gebied van koue water woon,” sê hy.

Elwen, ook mededirekteur van Sea Search, sê die praktiese uitvoering van die studie was uitdagend.

“Ons het 24 uur per dag die hidrofone en navigasie gemonitor, en dit op 'n kleinerige boot in redelike rowwe seewater. Ons is egter baie tevrede dat ons nou uiteindelik die resultate kon publiseer.

ONDERWATER-ORE

Nog een van die outeurs, dr. Tess Gridley, mededirekteur van Sea Search en die NDP, het verduidelik die vermoë om die teenwoordigheid van diere te identifiseer terwyl hulle onderwater is, het die opsporingskoers verbeter en help om te verseker dat diere nie gemis word nie.

Sy sê dolfyne span klank in om kos te vind, maar ook om met mekaar te kommunikeer.

“Hulle gebruik dit ook om vas te stel waar voorwerpe is, wat prakties beteken hulle 'sien' hul omgewing deur polsklanke. Hulle prosesseer die eggo's wat van voorwerpe af terugbons – en dit is hoe hulle kos vind,” verduidelik sy.

Gridley is 'n nadoktorale navorsingsgenoot in die departement plant- en dierkunde by US en 'n navorsingsgenoot by die Universiteit Kaapstad.

“Alhoewel die visuele opnamespan bedags baie doeltreffend was, was ons deur die sleep van hidrofone ook in staat om diere in swak weerstoestande en snags waar te neem. Dit het die opname baie meer kostedoeltreffend gemaak.

“Die akoestiese opnamemetode het ook daartoe gelei dat navorsers Heaviside se dolfyne in veel dieper water waargeneem het as wat verwag is, wat nuwe insig bied oor hoe die dolfyne die gebied bedags en snags gebruik,” verduidelik sy.

“Terwyl die aantal dolfyne in die Nimpa goed vergelyk met soortgelyke bevolkings in ander gebiede, het ons nie toegang tot historiese data nie. Dit is dus moeilik om te sê of die Namibiese bevolking verminder of vermeerder het,” sluit die navorsers af.

Soortgelyk

 

Pryse van petrol, diesel styg

1 uur gelede | Energie

Die prys van petrol en diesel styg aanstaande week met onderskeidelik 50 sent elk per liter. Die verhoging tree om middernag op 7 April in...

Baie nuwelinge kry viskwotas

1 uur gelede | Visserye

Ondernemings wat tevore visvangkwotas besit het, maak 29% van suksesvolle aansoekers uit, het die minister van visserye en mariene hulpbronne, dr. Albert Kawana, vanmiddag aangekondig.Dit...

WHO vra vir verdere studies oor oorsprong van SARS-CoV-2-virus

2 ure gelede | Gesondheid

Die verslag van die internasionale span van die Wêreldgesondheidsorganisasie (WHO) oor hul ter plaatse besoek aan Wuhan is vandag bekendgemaak, met die WHO se direkteur-generaal...

Sewe sterftes, 221 nuwe gevalle

2 ure gelede | Gesondheid

Namibië het nou 520 Covid-19-verwante sterftes, nadat nog sewe - twee in Windhoek en een elk in Walvisbaai, Outjo, Omaruru, Walvisbaai en Rundu - aangeteken...

Windhoekers met agterstallige rekeninge se water en ligte gaan...

4 ure gelede | Infrastruktuur

Die Windhoekse munisipaliteit sê inwoners van die hoofstad wie se water- en ligterekeninge 30 dae en meer agterstallig is, het tot Dinsdag 6 April om...

Sluitingsdatum vir Shining Light verleng

4 ure gelede | Kuns en vermaak

Die sluitingsdatum vir die Shining Light juweliersontwerpkompetisie is tot 30 April verleng. Me. Helena Mootseng, woordvoerder van die Namibian Diamond Trading Company (NDTC) sê...

Hoërskool Rehoboth gesluit tot ná Paasnaweek

8 ure gelede | Onderwys

Hoërskool Rehoboth is vanaf vandag tot Dinsdag 6 April gesluit. Volgens die bestuur van die skool sal dié tyd gebruik word om die skoolperseel deeglik...

Waarskuwingskote stuit vermeende diewe

19 ure gelede | Misdaad

Vermeende diewe is vroeër vandag in Robert Mugabelaan naby Bank of Namibia in die hoofstad in hegtenis geneem nadat skote afgevuur is. "Twee waarskuwingskote is...

Robberts bly in aanhouding

19 ure gelede | Howe

Erwin Leuschner – Die 36-jarige mnr. Daniel (Danie) Robberts bly in aanhouding nadat hy na bewering sy vriend, mnr. Thomas Frederick (Frikkie) van Schalkwyk (69),...