Werkskepping

11 February 2019 | Menings
Ons was die afgelope week by ’n werknemerstudie by ‘n vooraanstaande organisasie betrokke om die vlak van motivering te peil.

Werknemers kry dan die geleentheid om verskeie aspekte rakende die werksomgewing en leierskap anoniem te evalueer. Een van die vrae wat aan respondente gevra word, is: “Indien jy die hoofbestuurder van hierdie organisasie was, wat sou jy gedoen het om die regte klimaat vir motivering en produktiwiteit te skep?”

Die antwoorde op hierdie vraag verbaas my gewoonlik en bevestig opnuut die stem van gewone mense moenie onderskat word nie. Dit getuig van insig en herinner leierskap net weer daaraan dat oplossings vir die meeste uitdagings reeds bekend is aan mense op voetsoolvlak.

Die afgelope paar jaar is verskeie konferensies op nasionale vlak gehou om hedendaagse uitdagings te bespreek, maar daarná word weinig terugvoering gegee oor die implementering van idees wat hierdie forums gelewer het. Hierdie werklikheid word beklemtoon deur die verdieping van ons sosioëkonomiese uitdagings.

Gisteraand het ek in my studeerkamer hieroor nagedink en die hipotetiese vraag aan myself gestel: “Indien ek die president van hierdie land was, wat sou ek gedoen het om van ons grootste vraagstukke te pak?”

Die ingewikkelde vraag het my verbyster gelaat ná ek verskeie vloeidiagramme geteken het, wat later soos ‘n spinnerak gelyk het, want daar is verbande tussen die meeste sosioëkonomiese faktore.

Die Wêreldbank se Africa Competitive Report 2017 dui aan Afrika se bevolking groei vinniger as sy vermoë om werk te skep, en werkskepping behoort ‘n strategiese fokusarea van voorkeur vir alle Afrikalande te wees. Daar word beraam sowat 10 tot 12 miljoen jongmense betree jaarliks die werksmag in Afrika, maar slegs 3 miljoen werksgeleenthede word geskep.

Dit beteken die werkloosheidsprobleem is besig om oraloor die vasteland buitensporige afmetings aan te neem. Verstedeliking neem veelvoudig toe, want die meeste mense stroom na stede op soek na werk. Dit plaas druk op behuising, basiese dienste, gesondheid, stedelike beplanning, opvoeding en opleiding, infrastruktuur, veiligheid, sekuriteit en so meer.

Dit is ‘n mandjie van uitdagings met onderwys, wat as een van die grootste uitdagings beklemtoon word, wat ‘n direkte impak op werkskepping en die gehalte van die werksmag het.

In 2014 was daar 7,9 miljoen onderwysers in Afrika (4,7 m. laerskool- en 3,2 m. hoërskoolondersywers), maar 19,7 miljoen word teen 2030 benodig gegewe die bevolkingsaanwas en onderwyser-tot-leerling verhouding, wat op 1:25 vir hoërskool- en 1:40 vir laerskoolonderwys vasgestel is.

Daar word voorspel 9 miljoen onderwysers gaan die onderwys oor die volgende 15 jaar verlaat weens niemededingende vergoedingspakette en omstandighede waarin onderwysers moet werk.

Die grootste uitdaging is in hoërskoolonderwys in Afrika suid van die Sahara, waar slegs 2,2 miljoen hoërskoolonderwysers werksaam is, maar waar 11 miljoen teen 2030 benodig gaan word.

Dit is egter duidelik dat werkskepping ‘n sentrale tema in Namibië moet wees. Die kernfaktore wat hiermee verband hou, is gehalte en volhoubare onderwys en opleiding, die aantrekking van internasionale beleggers, stimulering van die ekonomie deur van plaaslike dienste en produkte gebruik te maak, en die vestiging van ‘n nasionale werksetiek wat kan kers vashou met mededingende kulture soos China.

Hierdie werksetiek moet gegrond wees op verantwoordbaarheid om selfonderhoudend te kan word.

Dit beteken verder ons leiers moet ook ‘n “Namibië eerste” beleidstandpunt inneem.

Geen kontrakte behoort aan buitelandse maatskappye gegee te word indien die kundigheid en produkte in ons eie land te vinde is nie.

Kan jy jouself indink hoeveel werk geskep kan word en ontwikkeling gedoen kan word indien die miljarddollar-kontrakte, wat tans aan Oosterse lande gegee word eerder aan Namibiërs toegeken word?

Soortgelyk

 

Gesondheidswerkers steeds werkloos

6 ure gelede | Ministeries

Henriette Lamprecht - Byna twee jaar ná hulle opleiding as gesondheidswerkers by die ministerie van gesondheid en maatskaplike dienste (MoHSS) ontvang het, sit dié werkers...

Reën bring blydskap én skade

6 ure gelede | Weer

Tanja Bause - Die afgelope naweek se goeie reëns het ook ’n keersy gehad.’n Intercape-bus het, sowat 45 km van Keetmanshoop af op pad na...

Swapo-strydros sterf

6 ure gelede | Mense

Tanja Bause – Namibië se voormalige ambassadeur in die Benelux-lande is Vrydag op Swakopmund oorlede.Mnr. Hanno Burkhard Rumpf het op 15 September verlede jaar sy...

Weer vir 11 Februarie 2019

6 ure gelede | Weer

BINNELAND: Gedeeltelik bewolk en warm tot baie warm met enkele tot geïsoleerde donderbuie oor die oostelike helfte van die land. Elders sal dit...

Kommer oor Etegameno se toe deure

6 ure gelede | Gesondheid

Catherine Sasman - Ondanks die reuseprobleem van middelafhanklikheid in die land is die enigste staatsrehabilitasiesentrum, Etegameno, se deure sedert April 2018 gesluit.Die kabinet het wel...

Commemorative Jaguar XJ50 edition makes its SA debut

6 ure gelede | Motors

Jaguar’s new XJ50, a special edition XJ sedan marking five decades of trademark luxury, performance and technology, is now available in South Africa.Unique exterior enhancements...

Is wyn ná bier iets om te vier? ...

6 ure gelede | Landbou

Bloomberg – Jy het dalk al die Duitse spreuk gehoor: Wein auf Bier das rat ich Dir, Bier auf Wein das lass sein?Dit kom daarop...

Duisende vlug voor vlamme in Nieu-Seeland

6 ure gelede | Internasionaal

’n Verwoestende bosbrand op Nieu-Seeland se Suid-Eiland sal na verwagting Sondag vererger weens ’n stormsterk wind wat die vlamme aanblaas.Duisende inwoners moes reeds hul huis...

Trop ysbere neem Russiese eiland oor

6 ure gelede | Internasionaal

Inwoners van ’n afgeleë Russiese eiland het splinternuwe probleme nadat ’n trop ysbere die eiland oorgeneem het.Owerhede op Nova Zembla, noord van Rusland in die...