SA huishoudings byna ‘R500 mjd. armer’

Ekonomie meer kwesbaar en sensitief

17 April 2019 | Ekonomie
Nellie Brand-Jonker



Verlede jaar was ’n verwoestende jaar vir huishoudings in Suid-Afrika, waarin hulle byna R500 miljard armer geword het.

Dít is die bevinding van navorsing oor die welvaart van huishoudings wat deur die Universiteit van Suid-Afrika en Momentum gedoen is.

Volgens Johann van Tonder, navorser en ekonoom van die verbruikersafdeling van Momentum, meet hulle die balansstaat van huishoudings deur hul skuld van hul bates af te trek om hul welvaart te bepaal.

Die impak van inflasie word dan afgetrek sodat die netto welvaart in reële terme gekry kan word – of anders gestel, die koopkrag van die gesin.

Volgens hom het Suid-Afrikaanse huishoudings in die vierde kwartaal van verlede jaar R449,8 miljard minder koopkrag gehad as in die ooreenstemmende kwartaal in 2017.

“Dit is die grootste daling in huishoudings se reële netto welvaart sedert die resessie van 2009,” sê Van Tonder.

Die daling is grootliks veroorsaak deur die skerp daling van R428,6 miljard in die waarde van hul bates. Die bates wat ingesluit word in die navorsing is grootliks die geld wat mense vir hul aftrede spaar in pensioenfondse.

Boonop het uitstaande skuld met sowat R21,2 miljard toegeneem.

Volgens Van Tonder toon die daling in die bates hoe kwesbaar die ekonomie en markte is vir negatiewe binnelandse en internasionale gebeure.

Die waarde van die bates in pensioenfondse het gedaal omdat aandeelpryse gedaal het. Dit is toegeskryf aan binnelandse faktore soos swak ekonomiese groei, hernude beurtkrag in die vierde kwartaal, beleggers se vrese oor grondonteiening sonder vergoeding en die indruk dat die Reserwebank se onafhanklikheid in gevaar is, die inflasiekoers en stygende staatskuld.

HANDELSOORLOG

Internasionale faktore wat bygedra het is die handelsoorlog tussen Amerika en China en ander politieke gebeure soos Brexit.

“Die daling in huishoudings se welvaart is kommerwekkend omdat dit weer lei tot stadiger ekonomiese groei en werkskepping.”

Van Tonder sê in ’n verklaring dit vergroot die kans dat die middelklas nie genoeg geld gaan hê om ’n aanvaarbare lewenspeil met aftrede te behou nie.

“Die ekonomie gaan meer kwesbaar en sensitief word vir negatiewe skokke en dit gaan weer veroorsaak dat huishoudings armer word.”

Momentum en Unisa het op grond van inligting wat die Reserwebank uitreik geraam die reële waarde van huishoudings se netto welvaart het in die vierde kwartaal van verlede jaar R6 882,5 miljard beloop – dieselfde vlak as waarop dit vier jaar gelede was.

Volgens hom is die situasie nog erger as huishoudings se netto waarde as ’n persentasie van hul bruto inkomste uitgedruk word. Dié verhouding is nou op dieselfde vlak as in die eerste kwartaal van 2012. – Netwerk24

Soortgelyk

 

Vlieëniers vlieg ‘blind’

27 minute gelede | Vervoer

CATHERINE SASMAN – Lugrederye in Namibië en dié wat deur die land se lugruim vlieg, is ontstoke oor die plaaslike burgerlugvaartowerheid (NCAA) se besluit om...

Kragskouspel in Windhoek

27 minute gelede | Plaaslik

Tanja BauseGister het 'n NamPower-transformator van 175 ton deur Windhoek gereis op pad na die Gerus-substasie naby Otjiwarongo, waar dit vandaan kom.Die transformator is in...

Onderwysministerie: Drywer vas oor ivoor

27 minute gelede | Ministeries

Francoise Steynberg - ’n Drywer van die ministerie van onderwys, kuns en kultuur is gister omstreeks 03:00 in verband met die onwettige besit van olifanttande...

Bottelneusdolfyne floreer ná stranding

27 minute gelede | Omgewing

Elvira Hattingh Minstens 25% van Namibië se totale bottelneusdolfynbevolking het sedert 1991 reeds gestrand geraak, maar byna almal het oorleef. Dit laat navorsers wonder of...

Weer vir 18 Julie

27 minute gelede | Weer

BINNELAND: Sonnig en warm maar baie warm in die noordelike streke.KUS: Gedeeltelik bewolk en matig, maar warm oor die sentrale kus.GETYE BY WALVISBAAI: L: 10:11...

Nuwe baadjie vir bib, argief

27 minute gelede | Ministeries

Die gebou wat die Nasionale Biblioteek en Nasionale Argiewe van Namibië huisves, gaan opgeknap word.Die ministerie van onderwys, kuns en kultuur sê in ‘n verklaring...

Bewaringskool gooi sy deure oop

27 minute gelede | Omgewing

Die Onguta AfriCat Mobiele Laerskool het op 11 Julie sy deure vir kinders en die gemeenskap van die Ehirovipuka-bewaringsgebied in die Noordweste oopgemaak. Vyf jaar...

Geingob maan oor voorvaderlike grondeise

27 minute gelede | Regering

Jemima Beukes - President Hage Geingob het gewaarsku die emosionele kwessie van voorvaderlike grondeise, indien dit vir politieke gewin gebruik word, kan ’n burgeroorlog ontketen....

Swakop se vuurtoring bewaar

27 minute gelede | Plaaslik

Erwin Leuschner – Swakopmund se estetika-komitee het die nuutste ontwerp vir ’n beplande ontwikkeling by die dorp se voormalige binnenshuise swembad afgekeur. Dít omdat ’n...