Papgeld: Die land sit op 'n tydbom

OG spreek kommer uit

11 December 2018 | Regering
Denver Kisting – Die owerhede laat minderjariges toenemend in die steek deur nie die onderhoudwet toe te pas nie.

’n Verslag van die ouditeur-generaal (OG), mnr. Junius Kandjeke, is onlangs in die Nasionale Vergadering (NV) ter tafel gelê.

Dié verslag werp lig op verskeie gebreke wat die betaling van onderhoud in die wiele ry.

Een van die uitdagings, wys Kandjeke uit, is dat dit dikwels onduidelik is hoe ’n landdros ’n onderhoudbedrag bepaal.

Sy kantoor het vasgestel ’n gedeelte op die vorm, waar die finansiële posisie van die verweerder aangedui moet word, word dikwels nie eens ingevul nie.

Kandjeke dring in sy verslag daarop aan dat al die vereiste inligting verstrek moet word “sodat die geskikte onderhoudbedrag bepaal kan word”.

’n Ander struikelblok is dat onderhoudhowe nalaat om opvolgaanslae van mense se inkomste te doen sodat onderhoudbedrae aangepas kan word.

Hy sê die huidige leefstyl, inkomste en verdienstevermoë in die afsienbare toekoms is faktore wat oorweeg moet word.

Kandjeke sê die wet vereis ’n jaarlikse aanslag, maar onderhoudhowe vee hulle daaraan af.

Hy sê voorts daar word dikwels geen stappe gedoen teen mense wat agterstallig is met onderhoudbetalings nie – soos die wet eweneens vereis.

Onder meer lui die wet dat daar op sodanige mense se eiendom beslag gelê moet word en/of die agterstallige bedrae van hul salarisse verhaal moet word.

Dié bevindings volg op ’n studie wat Kandjeke gedoen het om vas te stel in watter mate die onderhoudwet doeltreffend in werking gestel word.

Hiernaas was die studie ook daarmee gemoeid om die gevalle van nienakoming aan die kaak te stel sodat regstellende stappe gedoen kan word.

Die studie is gedoen by die Windhoek-landdroshof in Katutura en dié op Swakopmund, Walvisbaai en Oshakati.

Kandjeke wys voorts daarop navorsing van die Regshulpsentrum (LAC) toon die inwerkingstelling van die onderhoudwet laat sedert sy totstandkoming in 2003 veel na wense oor.

Ma’s wat wil aansoek doen om onderhoud vir hul minderjarige kinders van afwesige pa’s, sukkel dikwels om hulle op te spoor of vas te stel wat hul inkomste is.

Wanneer ’n onderhoudbevel uitgereik word, moet howe verskeie faktore in ag neem, maan die OG.

Dit sluit onder meer die finansiële, opvoedkundige en ontwikkelingsbehoeftes van begunstigdes in, byvoorbeeld behuising, water, krag, kos, klere, vervoer, toiletware, kindersorgdienste, skoolfonds en mediese dienste, lui Kandjeke se verslag.

Hy wys in sy verslag op 20 gevalle by die Windhoek-landdroshof in Katutura en die Oshakati-landdroshof waar daardie howe in elke geval wesenlik minder onderhoud toegestaan het as waarvoor aansoek gedoen is.

Geen redes word daarvoor verskaf nie, sê hy.

Republikein het onlangs berig die werksaamhede van die land se howe word deur verskeie uitdagings gekortwiek.

In die lig van hervorming wat die minister van justisie, mnr. Sakeus Shanghala, verlede maand aangekondig het, het die regbank enkele weke gelede lig gewerp op die swaar las waaronder landdroshowe met veral onderhoudeise gebuk gaan.

’n Totaal van 28 462 aktiewe onderhoudsbevele is tans van krag wat deur die Windhoek-landdroshof in Katutura alleen uitgereik is.

Shanghala het verlede maand ’n wetsontwerp in die NV ter tafel gelê waarvolgens strenger met onderhoudoortreders afgereken sal word.

Mnr. Tousy Namiseb, die adjunk- permanente sekretaris (PS) van justisie, sê hoewel wetgewing voorsiening maak vir poste vir onderhoudondersoekers en –beamptes, is al dié poste vakant.

Volgens hom tree hofklerke tans as ondersoekers ook op en staatsaanklaers vertolk die bykomende rol van onderhoudbeamptes.

Dit is een van die gebreke waarop Kandjeke in sy ouditverslag wys.

Shanghala het tydens die tertafellegging van die onderhoudwysigingswetsontwerp gesê dié voorgenome wet het ten doel om hofprosesse vir die invordering van agterstallige onderhoudgeld meer vaartbelyn te maak.

Dit hou spesifiek verband met klarigheid oor die plig om onderhoud te betaal, bystand aan minderjariges om aansoek te doen om onderhoud, duidelikheid en vereenvoudiging van die prosesse rondom beslissings, dagvaardigings en navrae.

Shanghala het ’n beroep op die publiek gedoen om hul insette oor die voorgenome wette te lewer.

Al die voorgenome wette is tans op die webwerf van die ministerie van justisie beskikbaar.

Soortgelyk

 

Afrika-lied kom tuis in Namib

14 ure gelede | Kuns en vermaak

Elvira Hattingh - Die Duits-Namibiese kunstenaar Max Siedentopf het wêreldwyd opslae gemaak met ‘n kunsinstallasie in die Namib wat Toto se bekende liedjie “Africa” oor...

CoW verloor ronde teen baas

14 ure gelede | Regering

Denver Kisting - Die geskorste uitvoerende hoof van die Windhoekse stadsraad (CoW), mnr. Robert Kahimise, het 'n ronde teen sy werkgewer gewen.CoW sal waarskynlik binne...

Sowat 7 000 skeepspassasiers sak op Walvis toe

14 ure gelede | Toerisme

Geskiedenis is gister gemaak toe vier groot passasierskepe in die Walvisbaai-hawe op anker gelê het en sowat 7 000 internasionale reisigers op die hawedorp toegesak...

Herstel internet, toegang tot sosiale media in Zim

14 ure gelede | Plaaslik

Ronelle Rademeyer - Om mense in Zimbabwe die gebruik van internetdienste te ontneem, is ‘n skending van hul menseregte en benadeel die ekonomie.“Ons raam die...

Weer vir 17 Januarie 2019

14 ure gelede | Weer

BINNELAND: Sonnig en bloedig warm in die ||Kharasstreek. Elders sal dit gedeeltelik bewolk en baie tot bloedig warm wees met enkele donderbuie oor die sentrale,...

Jong Namibiër maak biomediese deurbrake

14 ure gelede | Gesondheid

Denver Kisting - Sy twee jonger sibbe se worsteling as kinders met asma het ’n jong Namibiese ingenieur aangespoor om ’n toestel te ontwerp wat...

Lui-lui telefoon

14 ure gelede | Tegnologie

Telecom Namibia se landlyne in Windhoek was sedert Dinsdag buite werking. Mnr. Oiva Angula, Telecom Namibia se hoof van korporatiewe kommunikaise en openbare skakelwese, het...

Gedenkdiens gehou vir slagoffers van ongeluk

14 ure gelede | Plaaslik

’n Gedenkdiens vir ses van die sewe slagoffers wat onherkenbaar verbrand is tydens die ongeluk op 10 Augustus 2018, is Dinsdag op Otjiwarongo gehou. Die...

Meer as N$2 miljoen se stukkende verkeersligte

14 ure gelede | Regering

Die hoofstad se munisipaliteit het in 2018 meer as N$2 miljoen bestee om stukkende verkeersligte te herstel nadat dit in padongelukke beskadig is.Mnr. Harold Akwenye,...