Ons taal

Toustaan is sekerlik iets wat ons almal ken. Maar ken en gebruik ons almal nog die woord? Ek het die afgelope week ‘n paar keer gehoor dat iemand sê hulle moes in ‘n lyn staan. Toustaan beteken inderdaad dat ‘n klomp mense een-een agter mekaar staan om hul beurt af te wag. Lynstaan is egter ‘n rugbyterm waar die twee spanne se voorspelers ‘n formasie van twee parallelle rye vorm wanneer die bal oor die kantlyn gegaan het en weer ingegooi moet word. Hulle mag dan hulle beurt aangryp, in skrille kontras met die verwagte geduld en hoflikheid wat in toustaan van jou verwag word. Ons kan ook praat van byvoorbeeld kindertjies wat (kompleet soos goedgemanierde vlakvarkies) agter hul ma aan tou. Die persoon wat die tou lei, gee die pas en rigting aan, en kan die touleier genoem word. Hierdie woord kom uit die tyd van die ossewaens waar die touleier reg voor die osse geloop het. Nou ja, dit moes ‘n dapper man wees. Ons praat in Afrikaans mos ook van ‘n brawe man. Terloops, in Nederlands dra braaf nie die betekenis van dapper nie, maar wel van gehoorsaam. Ons almal wil graag dapper wees, maar soms voel die lewe se osse darem baie kort op ons hakke. Dis dan wanneer ons wil tou opgooi.’n Tou-opgooier is volgens die etimologiewoordeboek van Afrikaans ‘n moedelose persoon of selfs ‘n lafaard, en die etimologie skets vir ons die prentjie van die touleier wat te bang is dat die osse hom met hulle horings sal bykom, en daarom liefs die tou in die lug op gooi en ‘n lyn sny.Petronella F Genis pfgenis@unam.na Vakgroep Afrikaans Universiteit van Namibië

Ons taal

Kommentaar

Republikein 2026-06-10

Meld asseblief aan om kommentaar te lewer

Ons taal

Kommentaar

Republikein 2026-06-10

Meld asseblief aan om kommentaar te lewer

Intekening vereis om toegang tot inhoud te kry. ×

MELD AAN

Advertensie

Intekening vereis om toegang tot inhoud te kry.