Jongste oor voorvaderlike grond

28 December 2020 | Landbou
Net meer as twee jaar sedert Namibië se tweede nasionale grondindaba in Oktober 2018, is nog net 0,6% van besluite wat geneem is, oftewel nege uit 177, afgehandel.
Soos Republikein onlangs berig het, is nuwe meganismes vir onteiening in ‘n vorderingsverslag oor grondhervorming wat in November voltooi is as ongrondwetlik verwerp.
‘n Ander dikwels emosionele kwessie is voorvaderlike grondeise.
Minstens 10 besluite oor die kwessie hang af van die aanbevelings deur ‘n spesiale kommissie hieroor wat hul verslag laat in Julie 2020 aan pres. Hage Geingob oorhandig het.
Van die min afgehandelde take is dat die kommissie in die lewe geroep is en sy voorlopige taak afgehandel het.
Die grondkonferensie het onder meer voorgestel dat voorvaderlike grondeise in die geval van die mees geraakte gemeenskappe deur hervestigingsbeleid aangespreek word. Die ondersoek na ander alternatiewe duur volgens die vorderingsverslag voort.
Teen 2023 moet die moontlike aanwending van reparasies deur koloniale moondhede vir regstellende aksie afgehandel wees. Ook dit sal egter afhang van die verslag in Geingob se besit.
Ander teikendatums was baie korter – wisselend tussen ses maande tot drie jaar. Talle hiervan is al verby.
Die verslag beskryf die gebruik van serwitute om toegang tot voorvaderlike grafte aan onteiende gemeenskappe te verseker as ‘n baie sensitiewe kwessie waaroor buiten vir die uitklaring van regsaspekte behoorlike gesprekke met alle tradisionele owerhede sal moet plaasvind.

DIE PAD VORENTOE
Hoe elkeen van die volgende aspekte hanteer word, hang volgens die vorderingsverslag ook af van die presidensiële kommissie se aanbevelings:
• Die opstel van wetgewing oor voorvaderlike grond
• Die identifisering van onvoorsiene gevolge
• Respek vir menseregte en die Grondwet
• Die klassifisering van soorte voorvaderlike grondeise
• Die ontwerp van toekenningsmeganismes
• Die benutting van regstellende aksie as ‘n instrument vir versoening
• Die verandering van koloniale name – “waar geen omstredenhede bestaan nie” (die verslag se woorde)
• Verwante vrouebemagtiging
• Die skep van strukture vir deelname deur geraakte gemeenskappe
• Die ontwikkeling van gemeenskapspesifieke ingrypings

MENSE IN DIASPORA
Volgens die verslag is 245 807 hektaar by Gam geoormerk vir die terugkeer van byvoorbeeld mense wat tans in Botswana woon. Drie plase is ook vir die doeleindes aangekoop, maar geen besonderhede word oor die ligging hiervan verstrek nie.
Die mikpunt vir die afhandeling hiervan is 2021.
Die verslag sê daar is begin met die werwing van ‘n kontrakteur wat infrastruktuur op die grond by Gam moet oprig. Die finalisering van die tenderproses geskied tans.

MONUMENTE
Volgens die verslag is ‘n onderneming in Maart vanjaar aangestel om die Onafhankliksheidmuseum so te verander dat dit alle bydraes tot die vryheidstryd meer gebalanseerd sal uitbeeld.
‘n Ondersoek na bestaande voorvaderlike begraafplase en monumente asook moontlike nuwe gedenkplekke is volgens die verslag afgehandel, maar meer geld sal nodig wees om uitvoering aan die aanbevelings te gee.

Foto: ‘n Toneel by 2018 se grondberaad. (argief)

Soortgelyk

 

Gesondheidswerkers, leerlinge en onderwysers deel van 343 nuwe gevalle

47 minute gelede | Gesondheid

Sewe Covid-19-verwante sterftes is vandag aangekondig en wel vier in Windhoek, twee in Swakopmund en een in Grootfontein. Die sterftes in Windhoek sluit 'n 63-jarige...

Moller, Hatuikulipi se belange onder vergrootglas

16 ure gelede | Misdaad

Hoofredaksie – Een van die transaksies wat deur die Teenkorrupsie-kommissie (ACC) as deel van die Fishrot-ondersoek gefynkam word, is 'n bedrag van N$8 miljoen wat...

Rekening van N$151 000 bly toe 'jakkals' gly

16 ure gelede | Misdaad

Francoise Steynberg – 'n Vermeende glyjakkals wat vir 'n maand saam met sy gesin in 'n gastehuis op Swakopmund gebly en glo nie betaal het...

Mans vas oor vervalsing van Covid-19-toetsuitslae

16 ure gelede | Misdaad

Kristien KrugerTwee Zimbabwiese mans is Saterdag omstreeks 12:00 op Katima Mulilo in hegtenis geneem vir die besit was vervalste Covid-19 laboratoriumtoetsverslae van PathCare Namibië.Die mans...

Reënweer bring groot skade

16 ure gelede | Weer

Kristien Kruger – Terwyl Namibië die derde week van swaar neerslae binnegaan, is groot skade reeds aan paaie, landerye en ander infrastruktuur aangerig. Windhoekers is...

Weer vir 11 Januarie 2021

16 ure gelede | Weer

BINNELAND: Gedeeltelik bewolk en baie warm in die Noordweste, verre Weste en dele van die //Kharasstreek. Elders sal dit bewolk en warm tot baie...

Regering slaan toe op klaringsagente

16 ure gelede | Regering

Phillepus Uusiku – Die regering is in die finale fase van die instelling van strenger maatreëls vir die lisensiëring van klaringsagente.Die instellings beoog om die...

Nafau wen in hof teen Shoprite

16 ure gelede | Arbeid

Kristien Kruger en Adolf Kaure – Stakende Shoprite-werknemers was Vrydagmiddag verjuig toe die hoërhof in Windhoek beslis het dat ’n interdik teen die Shoprite-winkelgroep uitgereik...

Op die spoor van Hardapdam se opvangsgebiede

16 ure gelede | Infrastruktuur

Kallie Pauw (gasskrywer)Die onlangse wonderlike reën in groot dele van Namibië en verslae daaroor en foto's van vol riviere en dansende boere het mense (soos...