12 September 2018 | Mense

Só onthou Namoloh vir Jannie Geldenhuys

Ronelle Rademeyer - Die voormalige Suid-Afrikaanse weermaghoof, genl. Jannie Geldenhuys (83), wat Maandag in ’n versorgingsoord op George in die Wes-Kap dood is, was ’n professionele soldaat wat respek afgedwing het.

Dít is hoe sy nemesis uit die dae van die Grensoorlog en latere goeie vriend, genl.maj. (afgetree) Charles Namoloh, hom gister beskryf het.

Namoloh, minister van veiligheid en sekuriteit, was stafhoof van Swapo se militêre vleuel, die People’s Liberation Army of Namibia (Plan).

Hy was, net soos Geldenhuys, ’n soldaat wat deur sy vyande gerespekteer is. Hy het destyds as “Ho Chi Minh” bekend gestaan.

Geldenhuys was gedurende sy militêre loopbaan lank die bevelvoerende generaal van die Kommandement Suidwes-Afrika, wat later die Suidwes-Afrikaanse Gebiedsmag geword het. Daarna is hy tot hoof van die leër bevorder en het in 1986 die hoof van die weermag geword.

Hy was ten nouste betrokke by die onderhandelinge wat Namibië se onafhanklikwording voorafgegaan het.

Namoloh het gister aan Republikein vertel hoe hy en Geldenhuys ná die oorlog vriende geword het.

“Wanneer hy in Windhoek gekom het, het ek, hy en (lt.genl.) Martin Shalli (voormalige hoof van die Namibiese weermag) saam gaan eet en lekker oor die ou dae gesels.”

Hy sê genl. Eddie Viljoen, ’n oudbevelvoerder van 32 Bataljon, was dikwels ook teenwoordig.

Onderhoude is ook destyds deur Linda de Jager, vervaardiger van die dokumentêre reeks Grensoorlog met hulle al vier gevoer. Die 24 episodes van dié reeks is later op kykNET uitgesaai.

“Ons was vyande, maar het vriende geword. In daardie onderhoude het ons as soldate van dieselfde portuur ons herinneringe aan die oorlog gedeel,” vertel Namoloh.

In 2006 was Estelle de Bruyn van Republikein (wat onlangs afgetree het) teenwoordig toe Geldenhuys vir Namoloh by sy kantoor in Windhoek besoek het. Hy was toe die minister van verdediging.

Sy woorde dié dag was: “Soldate verklaar nie oorlog teen mekaar nie; politici doen. Soldate voer net die politieke opdragte uit.”

Hulle het dié dag in nostalgiese gesprekke oor die veldslae gesels waarin hulle betrokke was, staaltjies herroep en noue ontkomings onthou.

Geldenhuys het daarop gewys dat die Suid-Afrikaanse weermag en die Suidwes-Afrikaanse Gebiedsmag groot respek vir Plan en sy soldate gehad het en hulle as gedugte teenstanders beskou het.

Geldenhuys, wat die laaste jare aan Alzheimer se siekte gely het, laat sy vrou, Marié, hul drie kinders en ’n kleinkind agter.

’n Gedenkdiens sal op 20 September om 10:00 in Pretoria-Oos se NG kerk gehou word.